Bài thơ là một bức tranh tứ bình vẽ cảnh Tràng Giang buồn nhưng đẹp. Đó chính là nỗi buồn mang tính triết lí, tâm lí, là nỗi buồn xuất phát từ quan niệm của các nhà thơ lãng mạn xưa: "chỉ có nỗi buồn, nỗi đau mới đẹp". Bởi vậy, nỗi buồn ở đây chính là hiện thân của những tâm hồn trong sáng và khao khát được sẻ chia. Không những thế, nỗi buồn trong thơ Huy Cận còn phản ánh những đổi thay của xã hội. Và nỗi buồn trong bài thơ này cũng vì vậy trở thành "nỗi buồn vũ trụ" hay "nỗi sầu nhân thế" rất riêng của Huy Cận, nhưng đồng thời cũng là tâm lí của các nhà tiền tư sản lúc bấy giờ: "Đó cũng là nỗi buồn của sông núi, của một thế hệ khi phải sống trong cảnh đất nước mất chủ quyền...."