Hãy phân tích và lập dàn ý cho đề bài sau:
Tài năng sử dụng ngôn ngữ dân tộc của Hồ Xuân Hương qua một bài thơ Nôm (cụ thể là Tự tình bài II).
*Mở bài
- Giới thiệu đôi nét về tác giả, tác phẩm.
- Dẵn dắt vào vấn đề nghị luận .
* Thân bài:
- Sự nghiệp sáng tác của Hồ Xuân Hương gắn liền với danh hiệu bà chúa thơ Nôm. Và cũng chẳng phải tự nhiên mà bà lại được ban cho cái danh ấy bởi phải thật sự đặc biệt, thật sự tài năng thì một người phụ nữ như bà mới có thể nhận được sự công nhận từ phía đọc giả lẫn giới nhà văn chuyên môn - điều mà không phải thi sĩ nữ nào cũng nhận được=> Bấy nhiêu đó cũng đủ để thấy tài năng sử dụng ngôn ngữ dân tộc, của Hồ Xuân Hương xuất chúng đến nhường nào.
- Bà là một trong số những nhà văn hiếm hoi viết về phụ nữ, vừa trào phúng nhưng cũng giàu nét trữ tình, đậm đà chất văn học dân gian từ đề tài, cảm hứng cho đến ngôn ngữ, và hình tượng nhân vật. Chủ đề xuyên suốt trong các sáng tác thơ Nôm của Hồ Xuân Hương là tiếng nói thương cảm đối với người phụ nữ, là sự khẳng định và đề cao vẻ đẹp và khát khao của họ, đồng thời tố cáo mạnh mẽ xã hội phong kiến đương thời, tố cáo những thế lực xấu xa, những hũ tục đầy bất công oan trái- Điều mà không phải nhà văn đương thời nào cũng dám tỏ bày.
- Tự tình (bài II) nằm trong chùm bài thơ Tự tình gồm ba bài của Hồ Xuân Hương. Bài thơ đã thể hiện được tâm trạng đau buồn, phẫn uất trước duyên phận, gắng gượng vươn lên nhưng vẫn rơi vào bi kịch số phận. Bài thơ cho thấy khát vọng sống, khát vọng hạnh phúc và tài năng độc đáo của Bà chúa thơ Nôm trong nghệ thuật sử dụng từ ngữ và xây dựng hình tượng.
- Bài thơ đã khẳng định tài năng sử dụng ngôn ngữ dân tộc của Hồ Xuân Hương.
+Câu thơ "Đêm khuya văng vẳng trống canh dồn" , gợi lên bối cảnh không gian rộng lớn, cô liu với dòng thời gian đằng đẵn , mỏi mòn. Người đọc có thể để dàng hình dung được không gian đêm khuya và có tiếng trống canh dồn dập. Từ láy "văng vẳng" được sử dụng thể hiện được tính chất của ngô dân tộc
+Câu thơ "Trơ cái hồng nhan với nước non" đã sử dụng hình tượng "cái hồng nhan" cho thấy cách sử dụng độc đáo về mặt từ ngữ. Từ "trơ" được đảo lên đầu và cách sử dụng chỉ từ "cái" chính là một cách sử dụng từ ngữ độc đáo của dân tộc. Câu thơ cho thấy một đường tình duyên ngang trái của Hồ Xuân Hương
+"Chén rượu hương đưa say lại tỉnh" có hình ảnh "chén rượu, hương đưa" cho thấy một tâm trạng u sầu, phẫn uất của nhà thơ trong chuyện tình duyên. "Vầng trăng bóng xế khuyết chưa tròn" có hình ảnh vầng trăng đặc trưng cho thơ của dân tộc. Hình ảnh vầng trăng bóng xế và khuyết không tròn biểu tượng cho một cuộc tình không trọn vẹn. => Nỗi đau khổ chung của người phụ nữ dưới ách xã hội cũ, hạnh phúc , tình yêu chẳng mấy khi êm đềm , nguyên vẹn. " Chem cha cái kiếp lấy chồng chun/ Kẻ đấp chăn bông, kẻ lạnh lùng"
+ Cặp thơ đối "Xiên ngang mặt đất, rêu từng đám/Đâm toạc chân mây, đá mấy hòn" là một kiểu cặp câu thơ đặc trưng trong thơ cổ, đặc biệt là thơ trung đại Việt Nam. Đồng thời, cách sắp xếp từ ngữ "rêu từng đám, đá mấy hòn" cũng vô cùng đặc trưng trong thơ cổ VN. Các động từ mạnh "xiên ngang, đâm toạc" cũng có tác dụng nhấn mạnh và đặc trưng cho cách sử dụng ngôn từ của thơ ca dân tộc. Câu thơ biểu thị một sự không cam chịu trong tình yêu, sức sống mạnh mẽ của người phụ nữ khát khao tình yêu và hạnh phúc.
+ Hai câu thơ cuối thể hiện được khẳ năng sử dụng ngôn từ dân tộc đỉnh cao của Hồ Xuân Hương. "Xuân đi xuân lại lại" thể hiện một dòng chảy thời gian chảy trôi vô cùng nhanh. Nhà thơ đang nhìn lại tuổi trẻ của mình đã trôi qua như thế nào. Mùa xuân thì cứ tuần hoàn một cách vô vị, còn tuổi thanh xuân của người phụ nữ thì lại một đi không quay trở lại.
+ Hình ảnh "mảnh tình, tí con con" cho thấy khả năng sử dụng từ ngữ độc đáo và thể hiện được sâu sắc những tâm sự của nhà thơ khi không hạnh phúc, yên bình trong tình yêu. Tình duyên ấy vốn đã chẳng vẹn tròn nay còn phải sẻ chia đến lúc chỉ còn bé tí.
=> Không chỉ thành thạo, nhuần nhuyễn trong việc sử dụng các ngôn từ hình ảnh mang đạm tính dân tộc mà Hồ Xuân Hương còn có những sáng tạo độc đáo đáng ghi nhận trong việc sử dụng từ ngữ cũng như các biện pháp nghệ thuật.
=> Chính việc sử dụng ngôn từ vừa mới mẻ lại vừa mang tính hoài cổ , dân tộc, vừa tinh tế, độc đáo lại vừa bình dị, giản đơn đã tạo nên những nét đặc trưng riêng biệt cho phong cách thơ văn của Hồ Xuân Hương
* Kết bài:
- Nêu suy nghĩ, nhận định khái quát về vấn đề nghị luận.
---- Bạn tham khảo bài viết nhá, nếu còn có vần đề cần trao đôi bạn cứ reply nha. Chuc bạn học tốt----