Giải thích cho mình nha
Khi xe ôtô chuyển động trên đường, hộp số cần phải ngắt khi nào và có cặp bánh răng nào ăn khớp với nhau ko?
View attachment 8052
1. Khi nào hộp số cần phải "ngắt"?
Việc "ngắt hộp số" (thực chất là ngắt sự truyền dòng công suất từ động cơ qua hộp số đến bánh xe, thường thông qua việc đạp chân côn/cắt ly hợp hoặc chuyển cần số về vị trí [imath]N[/imath] - Neutral) diễn ra trong các trường hợp sau khi xe đang hoạt động:
- Khi sang số (chuyển số): Khi xe đang chạy và cần tăng hoặc giảm số (ví dụ từ số [imath]2[/imath] lên số [imath]3[/imath]), bạn bắt buộc phải ngắt truyền động tạm thời. Điều này giúp gỡ bỏ tải trọng và áp lực lên các bánh răng, cho phép chúng đồng bộ tốc độ và gài vào vị trí số mới một cách mượt mà mà không bị vỡ hoặc mẻ răng.
- Khi dừng xe tạm thời (chờ đèn đỏ, kẹt xe): Nếu bạn muốn xe dừng hẳn nhưng vẫn giữ động cơ nổ máy, bạn phải ngắt hộp số (về số [imath]N[/imath] hoặc đạp giữ chân côn) để động cơ không tiếp tục truyền lực đẩy bánh xe lăn bánh.
- Khi phanh khẩn cấp hoặc phanh để dừng hẳn: Ngắt hộp số lúc này giúp xe không bị "chết máy" khi tốc độ vòng tua của động cơ rớt xuống quá thấp theo đà giảm tốc của bánh xe.
2. Khi ngắt, có cặp bánh răng nào ăn khớp với nhau không?
Câu trả lời ngắn gọn là:
Có, các cặp bánh răng số tiến vẫn luôn ăn khớp với nhau.
Trái với suy nghĩ của nhiều người là "khi sang số hoặc về số [imath]N[/imath] thì các bánh răng sẽ tách rời nhau ra", các hộp số sàn trên ô tô hiện đại (và cả hộp số tự động) đều sử dụng thiết kế
"ăn khớp thường xuyên" (constant mesh gearbox).
Cụ thể, hệ thống hoạt động như sau:
- Các bánh răng trên trục sơ cấp (nhận lực từ động cơ) và các bánh răng tương ứng trên trục thứ cấp (truyền lực ra bánh xe) luôn luôn khớp răng với nhau mọi lúc, dù xe đang chạy ở bất kỳ số nào hay đang ở số [imath]N[/imath] (ngắt truyền động).
- Vậy tại sao xe không chạy khi ở số [imath]N[/imath]? Dù các bánh răng luôn ăn khớp và quay cùng nhau, nhưng các bánh răng trên trục thứ cấp lại được thiết kế để quay trơn (quay tự do xung quanh trục) thay vì gắn chết vào trục.
- Chỉ khi bạn gài một số cụ thể (ví dụ số [imath]1[/imath]), một bộ phận gọi là "bộ đồng tốc" (synchronizer) sẽ trượt tới, khóa chặt bánh răng số [imath]1[/imath] vào trục thứ cấp. Lúc này, lực xoay mới thực sự được truyền từ bánh răng sang trục và đi xuống bánh xe. Khi bạn rút về [imath]N[/imath], bộ đồng tốc nhả ra, bánh răng lại tiếp tục quay tự do và xe không nhận được lực đẩy.
Riêng bánh răng số lùi (Reverse) ở một số thiết kế hộp số cũ thì mới dùng cơ cấu trượt vào/rút ra khỏi khớp, còn các số tiến ([imath]1, 2, 3, 4, 5[/imath][imath],[/imath] [imath]\cdots[/imath]) thì luôn luôn ôm lấy nhau.