Khái niệm: Cầu dao là loại công tắc điện điều khiển bằng tay, dùng để đóng hoặc ngắt mạch điện. Điểm đặc biệt của cầu dao là nó thường ngắt đồng thời cả dây nóng (dây pha) và dây nguội (dây trung tính) để đảm bảo an toàn khi sửa chữa hệ thống điện phía sau nó.
Cấu tạo: Cầu dao truyền thống thường gồm [imath]3[/imath] bộ phận chính:
Vỏ (Đế): Thường làm bằng vật liệu cách điện và chịu nhiệt tốt như sứ hoặc nhựa cứng. Trên đế có gắn các cực tĩnh và cực động.
Cực động (Lưỡi dao): Bằng đồng, gắn liền với cần gạt (tay cầm).
Cực tĩnh (Ngàm tiếp xúc): Bằng đồng, được cố định trên đế để kẹp chặt lấy lưỡi dao khi đóng điện.
Nguyên lí làm việc: Khi thao tác đẩy tay cầm lên, các cực động (lưỡi dao) sẽ cắm chặt vào các cực tĩnh (ngàm tiếp xúc), làm khép kín mạch điện và cho dòng điện chạy qua. Khi kéo tay cầm xuống, lưỡi dao tách khỏi ngàm, mạch điện bị hở, dòng điện bị ngắt hoàn toàn.
2. Ổ điện (Ổ cắm điện)
Khái niệm: Ổ cắm điện là thiết bị lấy điện, dùng để kết nối và truyền tải điện năng từ nguồn điện chính (mạng điện trong nhà) đến các thiết bị đồ dùng điện thông qua phích cắm.
Cấu tạo: Ổ điện thường gồm [imath]2[/imath] phần chính:
Vỏ: Làm bằng nhựa cách điện, chống cháy, bảo vệ các bộ phận mang điện bên trong và bảo vệ an toàn cho người sử dụng.
Chấu tiếp xúc (Cực tiếp điện): Làm bằng hợp kim đồng có tính đàn hồi cao. Chấu này được nối trực tiếp với dây dẫn nguồn và có chức năng kẹp chặt chân của phích cắm để đảm bảo dẫn điện tốt, không bị move (đánh lửa).
Nguyên lí làm việc: Ổ cắm luôn được đấu nối sẵn với nguồn điện và ở trạng thái chờ (mạch hở tại các lỗ cắm). Khi người dùng cắm phích điện vào, các chấu kim loại bên trong ổ cắm sẽ ôm chặt lấy chân phích cắm, tạo thành một điểm tiếp xúc vững chắc giúp dòng điện truyền từ mạng điện sang thiết bị.
3. Phích cắm điện
Khái niệm: Phích cắm điện là thiết bị được gắn ở đầu dây dẫn của các đồ dùng điện (quạt, tivi, bàn ủi, ...). Nó đóng vai trò là "chìa khóa" cắm vào ổ điện để lấy điện năng cung cấp cho thiết bị hoạt động.
Cấu tạo: Phích cắm gồm [imath]2[/imath] phần cơ bản:
Vỏ (Thân phích cắm): Thường làm bằng nhựa cứng, nhựa dẻo hoặc cao su cách điện, có tác dụng bảo vệ mối nối bên trong và là vị trí để tay cầm thao tác cắm/rút an toàn.
Chân cắm (Chốt tiếp điện): Thường làm bằng đồng hoặc hợp kim chống gỉ, dẫn điện tốt. Chân cắm có thể có hình trụ tròn hoặc dẹt, gồm [imath]2[/imath] chân (phích [imath]2[/imath] chấu) hoặc [imath]3[/imath] chân (phích [imath]3[/imath] chấu - có thêm chân tiếp địa). Bên trong phích có các ốc vít để đấu nối chặt chẽ chân cắm với lõi dây điện của thiết bị.
Nguyên lí làm việc: Khi người dùng cầm vỏ phích cắm và đẩy các chân cắm kim loại vào lỗ của ổ điện, chân cắm sẽ tiếp xúc cơ học và điện học với chấu đồng bên trong ổ. Điều này hoàn thiện một mạch điện khép kín, cho phép dòng điện chạy từ ổ điện, qua chân phích cắm, chạy dọc theo dây dẫn và đi vào vận hành thiết bị tiêu thụ điện.
[TẶNG BẠN] TRỌN BỘ Bí kíp học tốt 08 môn
