Chào mừng bạn đến với HMForum. Vui lòng đăng ký để sử dụng nhiều chức năng hơn!

Phân tích tâm trạng chị em Liên trong Hai đứa trẻ

Thảo luận trong 'Thảo luận chung' bắt đầu bởi phuongy95, 27 Tháng ba 2012.

CHIA SẺ TRANG NÀY

Lượt xem: 43,636

  1. phuongy95

    phuongy95 Guest

    Mở thêm 5000 cơ hội nhận ưu đãi học phí - Click ngay!

    > Đăng ký gia nhập BQT DIỄN ĐÀN


    Phân tích tâm trạng chị em Liên trong truyện Hai đứa trẻ của Thạch Lam
     

  2. tâm trạng chị em Liên

    Hai đứa trẻ là một trong những truyện ngắn thường
    được nhắc tới nhiều nhát của Thạch Lam. Hình ánh
    chuyến tàu đêm chạy qua một phố huyện nghèo thời trước
    đã được Thạch Lam miêu tả rất khéo léo , đã nổi lên thành
    một hình ảnh đầy ý nghĩa, bộc lộ chủ đề của tác phẩm.
    Trước hết, bối cảnh cho chuyến tàu đêm xuất hiện là cuộc sống
    buồn tẻ, đơn điệu, đáng thương nơi phố huyện. Thạch Lam đã chọn
    được thời điểm để làm nổi bật những tính chất ấy. Truyện bắt đầu
    từ tiếng trống thu không dội xuống phố huyện, từng tiếng, từng
    tiếng mỏi mòn, giữa lúc trên bầu trời, ánh sáng đang dần nhường
    chỗ cho bóng hoàng hôn, phương Tây đỏ rực lên như lửa báo hiệu
    một ngày đang tắt. Đêm tối sẽ đem tới cho phố huyện những gì? Chỉ
    có bóng tối, sự im lặng, mà tiếng ếch nhái ngoài đồng, tiếng muỗi
    kêu trong nhà, lại khiến cho nó càng trở nên vắng lặng, hoang vu,
    buồn bã hơn. Thế ra, giữa thế kỉ XX, thế kỉ của những đô thị đầy
    ấp ánh sáng, vẫn có những miền đất sống trong sự tăm tối của cuộc
    sống hàng trăm, hàng ngàn năm về trước như vậy đấy.
    Phiên chợ chiều đã vãn, những ồn ào tấp nập của buổi chợ đã
    tan đi, để lại phố huyện với thực chất của nổ: cái nghèo nàn, cái
    tiêu điều xơ xác Những đứa trẻ con lom khom tìm kiếm trên cái
    nền chợ xơ xác ấy, giữa những rác rưởi mà phiên chợ bỏ lại,
    mong tìm được chút gì dỡ cho cuộc sống. Thật là một chi tiết đầy ý
    nghĩa và rất gợi cảm về cái nghèo.
    Rồi đêm xuống. Cuộc sống có xôn xan động đậy được chút nào
    chăng? Quả cũng có xôn xao một chút đấy, nhưng không vì thế mà
    vẻ nghèo, vẻ buồn của cuộc sống lại bớt đi. Bắt đầu là .ngôi hàng
    nước của mẹ con chị Tí, với chiếc võng con, vài ba cái bát, một điếu
    hút thuốc lào... bày ra rồi lại thu vào vì vắng khách. Tiếp đến là
    gánh phở có ngọn lửa bập bùng của bác Siêu, cũng vắng khách vì đó
    là thứ quá xa xỉ (phở mà trở thành xa xỉ phẩm, thật là một nhận
    xét hóm hỉnh và đầy xót xa của Thạch Lam !).
    Chính giữa cảnh tiêu điều như vậy của phố huyện, Thạch Lam
    đã miêu tả tâm trạng khắc khoải chờ đợi chuyến tàu của hai chị
    em cô bé Liên. Đó là hai đứa trẻ đã từng có những ngày sống ở
    một nơi không đến nỗi nghèo khổ và tối tăm như thế. Với chúng,
    nhất là với bé Liên, nơi ấy, Hà Nội, luôn đọng lại như một kỉ niệm
    xa xôi và mơ hồ nhưng bao giờ cũng êm đềm, đẹp đẽ và rực rỡ ánh
    sáng. Còn giờ đây, nơi phố huyện, cuộc sống của chúng thiếu hẳn
    ánh sáng và niềm vui. Ngày nào cũng giống hệt ngày nào, chúng
    chờ bán cho người ta những món hàng nhỏ nhoi không hề thay
    đổi: một bao diêm, một cuộn chi, mấy bánh xà phòng... Chiều
    chiều, trong bóng chập choạng của hoàng hôn và trong tiếng muỗi
    vo ve, hai chị em cặm cụi kiểm đếm số tiền bé nhỏ bán được trong
    ngày. Chi tiết về .chiếc chõng tre cũ, sắp gãy được Thạch Lam đưa
    vào đây đầy ý nghĩa: cuộc sống của hai đứa trẻ mới lớn lên sao mà
    đã sớm già nua tàn tạt Cả chi tiết bà lão hơi điên đến mua rượu
    uống, cũng gợi lên bao nỗi buồn. Cái thế giới mà các em Liên và
    An tiếp cận ngày này qua ngày khác chi có thế. Đây là niềm vui,
    biết lấy gì mà hi vọng?
    May mắn thay, hai đứa trẻ đã tìm được chút mềm vui để mong
    đợi Mỗi đêm chuyến tàu từ Hà Nội sẽ đi qua phố huyện trong mấy
    phút. Mỗi đêm, hai đứa trẻ lại chờ đợi chuyến tàu. Hẳn các em đã
    chờ đợi nó qua suốt một ngày buồn tẻ của mình. Nhưng nỗi đợi chờ
    bắt đầu khắc khoải từ khi bóng chiều đổ xuống. Rồi trong đêm tối,
    những ngọn đèn thắp lên ở đằng kia, bóng hai mẹ con chị. Tí
    trên đường, ngọn lửa bập bùng của gánh phơ bác Siêu, tiếng hát
    của vợ chồng bác Xẩm mù... Với các em, đó là những cái mốc điểm
    bước đi của thời gian đang cho các em xích gần lại với chuyến tàu.
    Mỗi đêm, chỉ có một chuyến tàu đi qua phố huyện. Các em không
    thể bỏ lỡ nó. Bởi thế, đã buồn ngủ ríu cả mắt, An và Liên vẫn cố
    chống lại cơn buồn ngủ. Cho đến khi, vì chờ đợi quá lâu trong cái
    không khí buồn tẻ của phố huyện, bé An không thể thức được nữa.
    Em gối đầu lên tay chị, mi mắt sắp sửa rơi xuống, còn dặn với: - Tàu
    đến chị đánh thức em dậy nhé ! Thật là một cảnh chờ đợi thiết tha
    như mọi sự chờ đợi thiết tha ở trên đời !
    Trên phố huyện ấy, giữa tâm trạng chờ đợi ấy của hai đứa
    trẻ, chuyến tàu đêm được Thạch Lam miêu tả tỉ mỉ và trang
    trọng làm sao ! Chuyến tàu được báo trước từ xa, với hình ảnh
    hai ba người cầm đèn lồng lung lay các bóng dài, vẻ xôn xao của
    những người chờ tàu, rồi ngọn lửa xanh biếc sát mặt đất như
    ma trơi. Rồi tiếng còi xe lửa ở đâu vang lại trong đêm khuya kéo
    dài ra theo ngọn gió xa xôi. Chuyến tàu đã đến cùng với tiếng
    còi đã rít lên. Đoàn tàu vụt qua trước mặt. Bé An đã thức dậy
    và tâm hồn của hai đứa trả đều bị cuốn hút bởi chuyến tàu. Các
    toa đèn đều sáng trưng... những toa hạng trên sang trọng, lố nhố
    người, đồng và kền lấp lánh và các cửa kính sáng. Đoàn tàu đã đi
    qua nhưng tâm hồn chị em Liên trù vẫn gửi hút theo nô mãi,
    nhìn nó để lại trong đêm tối những đốm than đỏ bay tung trên
    đường sắt... cái chầm nhỏ của chiếc đèn xanh... xa xa mãi rồi di
    khuất sau rặng tre.
    Giờ đây, sự tương phản giữa hình ảnh đoàn tàu với cuộc sống
    nơi phố huyện càng trở nên rõ rệt trong tâm trí của đứa trẻ: đêm .
    tối vẫn bao bọc xung quanh, đồng ruộng mênh mang và yên lặng.
    Đọc xong truyện Hai đứa trẻ, người đọc không thể không .ngẫm
    nghĩ về ý nghĩa sâu xa của hình ảnh chuyến tàu đêm mà Thạch
    Lam đã cố tình miêu tả nó để làm nổi lên thật rõ cuộc sống buồn
    tẻ đáng thương của hai chị em Liên. Với các em, chuyến tàu ấy là
    tất cả niềm vui và hi vọng. Đó là Hà Nội trong quá khứ êm đềm
    xa xôi. Đó là niềm vui duy nhất để giải tỏa cho tâm từ sau một
    ngày mệt mỏi, đơn điệu và buồn chán. Đó là âm thanh, ánh sáng,
    vẻ lấp lánh, của một cuộc đời mà các em hi vọng, một cuộc đời
    khác, hoàn toàn không giống với cuộc đời nghèo nàn và tẻ nhạt
    nơi đây. Có lẽ, qua truyện ngắn này, Thạch Lam đã muốn nói với
    chúng ta: có những cuộc đời mới đáng thương sao, có những ước mơ
    bé nhỏ, tội nghiệp nhưng chân thành tha thiết và cảm động làm
    sao? Nhưng dẫu sao, sự chờ đợi của các em cũng cho chúng ta một
    bà. học: trong cuộc đời, phải biết vượt lên cái tẻ nhạt, cái vô vị
    hàng ngày để mà hi vọng, vì còn có hi vọng, dẫu cho hi vọng rất
    nhỏ bé, thì mới có thể còn gọi là sống.
    Hai đứa trẻ không thuộc loại truyện hấp dẫn người đọc vì sự
    li kì .hay gay cấn của cốt truyện. Sức mạnh và sức sống của nó nằm
    trong vấn đề mà nó đặt ra và cá trong thái độ của Thạch Lam đối
    với cuộc sống: một thái độ ấp iu đầy lòng nhân ái. Chính thái độ
    ấy cũng ảnh hưởng đến cách viết của Thạch Lam: tỉ mỉ và trân
    trọng. Truyện tuy hơi buồn nhưng nó giúp cho con người thêm yêu
    thương con người.