Chào mừng bạn đến với HMForum. Vui lòng đăng ký để sử dụng nhiều chức năng hơn!

[văn 7 ]giải thích ý nghĩa

Thảo luận trong 'Thảo luận chung' bắt đầu bởi clover_iz_me, 8 Tháng năm 2009.

CHIA SẺ TRANG NÀY

Lượt xem: 128,275

  1. clover_iz_me

    clover_iz_me Guest

    Đặt chỗ PEN 2017 - Cập nhật theo mọi thay đổi của kỳ thi THPT QG

    Đăng ký gia nhập BQT DIỄN ĐÀN


    Đây là một trong những đề thi ngữ văn dễ dính nhất của trường mình. Bạn nào có ý tốt xin hãy giúp mÌnh với. Thanks trưỚc!%%-:-*:)>-**==
    Chú ý tiêu đề
     
    Sửa lần cuối bởi BQT: 17 Tháng tám 2014
  2. cuncon2395

    cuncon2395 Guest

  3. 321zaq

    321zaq Guest


    Câu ca dao trên nói về công lao to lớn của cha mẹ chăm sóc chúng ta, nên chúng ta cần kính trọng
     

  4. bài ca dao nói lên công lao trời biển của cha mẹ
    đồng thời nhằc nhở con cái pháicos hiếu với cha mẹ
    đó là lối sống phong tục đã thanh truyền thống cn VN:uống nước nhớ nguồn(cái này hơi xa 1 chút nhưng có liên qua)
     
  5. trifolium

    trifolium Guest


  6. đầu tiên ta cần tìm hĩu zìa nóa ....
    1/ MB
    Trong cuốc sống hàng ngày , đôi khi chúng ta vẫn còn gặp những hinệ tượng con cái bất hiếu , vô lễ zới cha mẹ . Những hành vi vô đạo đức đó đã gây ảnh hưởng nghiêm trọng đến truyền thống đạo đức của dân tộc , xúc pạhm đế tỳh mẫu tữ thiêng liêg. Để khuyên răng , giáo duc họ về đạo làm con , ông cha ta từ xưa đã có 1 bài ca dao rất nỗi tiếng mà ko 1 ng` VN nào mà ko thuộc:
    (chép lại câu đók)
    2/Công cha nghĩa mẹ thật là to lớn và vô tận biết bao ! Sự to lớn của công cha được ca ngợi , được so sánh với hình ãnh cao vời vợi của núi Thái Sơn - một ngọn núi cao nổi tiếng ỡ TQ , mà ngày xưa trong thơ văn , các nhà văn nhà thơ thường mượn hình ảnh này để nói lên các lớn lao của sự vật .Và nước trong nguồn là dòng nước chảy không bao giờ cạn là hình ảnh được dùng để thể hiện sự vô tận , vô cùng bao la của nghĩa mẹ .Ca ngợi công lao vừa to lớn , vừa bất tận của cha mẹ , bài ca dao muốn nhắc nhở mọi người về bổn phận làm con , đạo làm con phãi thờ mẹ kính cha , phải cho tròn chữ hiếu .Đạo là đường lối phải theo cho phù hợp với luân lý xã hội .Hiếu là lòng kính yêu của con cái đối với cha mẹ .Thờ . kính là sự yêu mến , sự tôn trọng và chăm lo một cách tôn kính .Toàn bài ca dao đã phản ánh một vấn đề đạo đức là làm con pgải có hiếu với cha mẹ .Đó là hành vi đạo đức được bao đời ca ngợi .
    Tại sao con cái phải có hiếu với cha mẹ ?Đó chính là vì cái công lao sinh thành , dưỡng dục của cho mẹ đối với con cái .Không có cây thì không có quả , không có người sinh thành thì không có bản thân mỗi người chúng ta .Công đức sinh thành của cha mẹ ta thật không gì sánh bằng .Biết ơn cha mẹ trước tiên và sâu xa nhất là biết đến công ơn này . Cha mẹ ầ người sinh ra ta , đồng thời cha mẹ cũng là người có công nuôi dạy ta bao năm tháng , từ một đứa trẻ ngây thơ trở thành một trang thiếu niên có hiểu biết . Cơm ăn,áo mặc hằng ngày , thuốc thang chữa trị khi ta đau ốm và biết bao vật dụng cho ta , tất cã đều do công sức lao động gian nan, vất vả và tấm lòng bao la của cha mẹ .Ta hiểu biết điều hay lẽ phải , biết cách cư xử trong gia đình , trong xã hội cũng là nhờ công lao dạy bảo , giáo dục của cha mẹ ,Rồi ta được đi học mở mang kiến thức , cũng là nhờ công lao và tình thương của cha mẹ. Thật đúng là cha mẹ nuôi con bằng trời bằng bể .Để đáp lại sự sinh thành và dưỡng dục ấy , đạo làm con phải giữ tròn chữ hiếu .Đó chính là đền đáp xứng đáng của người con đối với cha mẹ .Và đây cũng là một tiêu chuẩn đạo đức của con người trong xã hội , trong cuộc sống .
    Ngoài ra , câu ca dao còn rất đúng vì nó là một giá trị đạo đức to lớn , đem lại nhiều lợi ích trong cuộc sống , nhất là nó không bị phai mờ mà còn tồn tại cho đến ngày hôm sau .Trong kho tàng văn học dân gian VN , chúng ta vẫn còn gặp những câu tục ngữ mang ý nghĩa tương tự :
    Công cha như núi ngất trời
    Nghĩa mẹ như nước ngời ngời biển Đông
    Những lí lẽ và dẫn chứng trên đã một lần nữa khẳng định sự đúng đắn của câu ca dao trên , khẳng định đó cũng chính là một chân lí của cuộc sống , một cơ sở đạo đức của xã hội , của con người .
    Tuy nhiên , hiếu với cha mẹ đồng thời phải hiếu với nhân dân như Bác Hồ đã dạy :Trung với Đảng , hiếu với dân .Một người con có hiếu với cha mẹ còn phải là một người con của nhân dân .Khi Tổ quốc và nhân dân yêu cầu , người con có hiếu đó vẫn có thể tạm gác viễc nuôi dưỡng chăm sóc cha mẹ để lo việc dân việc nước .Trong trường hợp đó , hiếu với dân cũng là hiếu thảo với cha mẹ .Biết bao nhiêu chiến sĩ cách mạng đã phải gác lại tình cha nghĩa mẹ để dấn thân vào cuộc đấu tranh một mất một còn với kẻ thù mà lòng vẫn canh cánh rằng chữ hiêú vẫn chưa tròn . Họ không phụng dưỡng được cha mẹ lúc tuổi già nhưng vẫn một lòng thờ mẹ kính cha , họ vẫn là người con chí hiếu .
    Vậy chúng ta phải hiếu với cha mẹ như thế nào ? Người con có hiếu là người yêu thương kính trọng cha mẹ , vâng lời cha mẹ , biết tuân thao những lời chỉ bảo đúng đắn của cha mẹ .Người con có hiếu phải biết làm cho cha mẹ vui lòng bằng cách chăm chỉ học tập , bằng những lời nói và việc làm có đạo đức như đi thưa , về trình và luôn giúp đỡ cha mẹ trong công việc gia đình .Nhất là khi cha mẹ già yếu , ốm đau , người con càng phải hết lòng chăm sóc , phụng dưỡng với tất cả tình cảm quý trọng của mình .Hành động hiếu thảo này chính là lời khuyên mang ý nghĩa sâu sắc của bài ca cao .
    Với lòng hiếu thẻo đó đã giúp cho gia đình đầm ấm , hạnh phúc .Người con hiếu thảo trong gia đình và đồng thời cũng trở thành trò giỏi trong nhà trường , một công dân tốt , biết làm tròn nghĩa vụ , giúp ích cho nước nhà , tạo cho xã hội ngày càng phát triển .Đó cũng chính là một kết quả . Một tác dụng to lớn mà chúng ta phải thừa kế và càng phát huy lòng hiếu thảo để cho truyền thống tốt đẹp này được tồn tại mãi mãi .
    3/KB:
    Bài ca dao vừa là lời ca ngợi một đạo lí tốt đẹp của dân tộc , vừa là lời khuyên bảo thật cao quý .Giá trị to lớn của bài ca dao là một nghệ thuật độc đáo ,
     
  7. nyn_killer

    nyn_killer Guest


    Bạn nào làm hộ bài suy nghĩ về câu tục ngữ : Gần mực thì đen gần đèn thì sáng . mình đang cần gấp
     
  8. sam_biba

    sam_biba Guest


    1/ MB
    Trong cuốc sống hàng ngày , đôi khi chúng ta vẫn còn gặp những hinệ tượng con cái bất hiếu , vô lễ zới cha mẹ . Những hành vi vô đạo đức đó đã gây ảnh hưởng nghiêm trọng đến truyền thống đạo đức của dân tộc , xúc pạhm đế tỳh mẫu tữ thiêng liêg. Để khuyên răng , giáo duc họ về đạo làm con , ông cha ta từ xưa đã có 1 bài ca dao rất nỗi tiếng mà ko 1 ng` VN nào mà ko thuộc:
    (chép lại câu đók)
    2/Công cha nghĩa mẹ thật là to lớn và vô tận biết bao ! Sự to lớn của công cha được ca ngợi , được so sánh với hình ãnh cao vời vợi của núi Thái Sơn - một ngọn núi cao nổi tiếng ỡ TQ , mà ngày xưa trong thơ văn , các nhà văn nhà thơ thường mượn hình ảnh này để nói lên các lớn lao của sự vật .Và nước trong nguồn là dòng nước chảy không bao giờ cạn là hình ảnh được dùng để thể hiện sự vô tận , vô cùng bao la của nghĩa mẹ .Ca ngợi công lao vừa to lớn , vừa bất tận của cha mẹ , bài ca dao muốn nhắc nhở mọi người về bổn phận làm con , đạo làm con phãi thờ mẹ kính cha , phải cho tròn chữ hiếu .Đạo là đường lối phải theo cho phù hợp với luân lý xã hội .Hiếu là lòng kính yêu của con cái đối với cha mẹ .Thờ . kính là sự yêu mến , sự tôn trọng và chăm lo một cách tôn kính .Toàn bài ca dao đã phản ánh một vấn đề đạo đức là làm con pgải có hiếu với cha mẹ .Đó là hành vi đạo đức được bao đời ca ngợi .
    Tại sao con cái phải có hiếu với cha mẹ ?Đó chính là vì cái công lao sinh thành , dưỡng dục của cho mẹ đối với con cái .Không có cây thì không có quả , không có người sinh thành thì không có bản thân mỗi người chúng ta .Công đức sinh thành của cha mẹ ta thật không gì sánh bằng .Biết ơn cha mẹ trước tiên và sâu xa nhất là biết đến công ơn này . Cha mẹ ầ người sinh ra ta , đồng thời cha mẹ cũng là người có công nuôi dạy ta bao năm tháng , từ một đứa trẻ ngây thơ trở thành một trang thiếu niên có hiểu biết . Cơm ăn,áo mặc hằng ngày , thuốc thang chữa trị khi ta đau ốm và biết bao vật dụng cho ta , tất cã đều do công sức lao động gian nan, vất vả và tấm lòng bao la của cha mẹ .Ta hiểu biết điều hay lẽ phải , biết cách cư xử trong gia đình , trong xã hội cũng là nhờ công lao dạy bảo , giáo dục của cha mẹ ,Rồi ta được đi học mở mang kiến thức , cũng là nhờ công lao và tình thương của cha mẹ. Thật đúng là cha mẹ nuôi con bằng trời bằng bể .Để đáp lại sự sinh thành và dưỡng dục ấy , đạo làm con phải giữ tròn chữ hiếu .Đó chính là đền đáp xứng đáng của người con đối với cha mẹ .Và đây cũng là một tiêu chuẩn đạo đức của con người trong xã hội , trong cuộc sống .
    Ngoài ra , câu ca dao còn rất đúng vì nó là một giá trị đạo đức to lớn , đem lại nhiều lợi ích trong cuộc sống , nhất là nó không bị phai mờ mà còn tồn tại cho đến ngày hôm sau .Trong kho tàng văn học dân gian VN , chúng ta vẫn còn gặp những câu tục ngữ mang ý nghĩa tương tự :
    Công cha như núi ngất trời
    Nghĩa mẹ như nước ngời ngời biển Đông
    Những lí lẽ và dẫn chứng trên đã một lần nữa khẳng định sự đúng đắn của câu ca dao trên , khẳng định đó cũng chính là một chân lí của cuộc sống , một cơ sở đạo đức của xã hội , của con người .
    Tuy nhiên , hiếu với cha mẹ đồng thời phải hiếu với nhân dân như Bác Hồ đã dạy :Trung với Đảng , hiếu với dân .Một người con có hiếu với cha mẹ còn phải là một người con của nhân dân .Khi Tổ quốc và nhân dân yêu cầu , người con có hiếu đó vẫn có thể tạm gác viễc nuôi dưỡng chăm sóc cha mẹ để lo việc dân việc nước .Trong trường hợp đó , hiếu với dân cũng là hiếu thảo với cha mẹ .Biết bao nhiêu chiến sĩ cách mạng đã phải gác lại tình cha nghĩa mẹ để dấn thân vào cuộc đấu tranh một mất một còn với kẻ thù mà lòng vẫn canh cánh rằng chữ hiêú vẫn chưa tròn . Họ không phụng dưỡng được cha mẹ lúc tuổi già nhưng vẫn một lòng thờ mẹ kính cha , họ vẫn là người con chí hiếu .
    Vậy chúng ta phải hiếu với cha mẹ như thế nào ? Người con có hiếu là người yêu thương kính trọng cha mẹ , vâng lời cha mẹ , biết tuân thao những lời chỉ bảo đúng đắn của cha mẹ .Người con có hiếu phải biết làm cho cha mẹ vui lòng bằng cách chăm chỉ học tập , bằng những lời nói và việc làm có đạo đức như đi thưa , về trình và luôn giúp đỡ cha mẹ trong công việc gia đình .Nhất là khi cha mẹ già yếu , ốm đau , người con càng phải hết lòng chăm sóc , phụng dưỡng với tất cả tình cảm quý trọng của mình .Hành động hiếu thảo này chính là lời khuyên mang ý nghĩa sâu sắc của bài ca cao .
    Với lòng hiếu thẻo đó đã giúp cho gia đình đầm ấm , hạnh phúc .Người con hiếu thảo trong gia đình và đồng thời cũng trở thành trò giỏi trong nhà trường , một công dân tốt , biết làm tròn nghĩa vụ , giúp ích cho nước nhà , tạo cho xã hội ngày càng phát triển .Đó cũng chính là một kết quả . Một tác dụng to lớn mà chúng ta phải thừa kế và càng phát huy lòng hiếu thảo để cho truyền thống tốt đẹp này được tồn tại mãi mãi .
    3/KB:
    Bài ca dao vừa là lời ca ngợi một đạo lí tốt đẹp của dân tộc , vừa là lời khuyên bảo thật cao quý .Giá trị to lớn của bài ca dao là một nghệ thuật độc đáo ,
     
    Sửa lần cuối bởi BQT: 19 Tháng tư 2012
  9. pear00

    pear00 Guest


    "Công cha....
    ....chảy ra"
    Tiếng hát à ơi dịu dàng ru con ngủ của người mẹ ấy cất lên trong trẻo giữa không gian. Ca dao là cây đàn muôn điệu gảy lên những cung bậc tình cảm của con người. Câu ca dao trên đã ví công cha, nghĩa mẹ với núi, nước trong nguồn, những kì quan thiên nhiên hùng vĩ, to lớn, vĩnh hằng, cũng là lời dặn dò con phải biết ơn đến cha mẹ, đến đấng sinh thành

    chú ý gõ tiếng việt
     
    Sửa lần cuối bởi BQT: 19 Tháng tư 2012
  10. nhoxedkjd

    nhoxedkjd Guest


    Núi Thái Sơn là một quả núi đồ sộ trên đất nước Trung Quốc, ở đây chỉ công đức vô cùng lớn lao của cha .Nước trong nguồn là nước trong nguồn chảy ra chẳng bao giờ dứt, ở đây chỉ tình nghĩa hết sức dài lâu của mẹ . Cả hai ca dao trên có ý nói : kẻ làm con biết được công ơn vô cùng lớn lao và dài lâu của cha mẹ và đã có ý nhấn mạnh vào công ơn, tình nghĩa vô cùng lớn lao của cha mẹ và gián tiếp khuyên kẻ làm con phải cố lo tròn chữ hiếu
    Giải thích lý do :Các nước Á Đông chúng ta tự ngàn xưa đã tổng kết được công ơn của cha mẹ trong “ chín chữ cù lao “. Đó là sinh (sinh ra ta ), cúc (nâng đỡ), phủ (vuốt ve),súc (bú mớm),trưởng (nuôi cho lớn), dục (dạy dỗ) , cố (trông nom ), phục (che chở) , phúc( khuyên răn)cho con cái . Để hiếu thảo với cha mẹ ,ta không những phải biết ơn, kính yêu , vâng lời , giúp đỡ, phụng dưỡng ,thực hiện hoài bão, ước mơ của cha mẹ luôn khiến cho cha mẹ vui lòng , làm rạng danh cha mẹ mà có phải hết lòng lòng thương yêu anh chị em, kính yêu ông bà, quí trọng họ hàng ,kính trọng tổ tiên
    nuoc bien menh mong khong dong day tinh me.
    _ may troi long long khong phu kin cong cha.
    hai cau tho tren noi len tam long cua nguoi me,va cong lao cua nguoi cha
    khong gi so sanh duoc.
     

  11. Ai có thể cho mình xin dàn ý của bài trên không , ( đủ kí tự yêu cầu chưa nhỉ )
     

  12. *Mở bài:giới thiệu về câu : ''công cha như núi Thái Sơn
    Nghĩa mẹ như nước trong nguồn chảy ra''
    có thể giới thiệu trực tiếp như:công ơn sinh thành và dưỡng dục của cha mẹ là vô cùng to lớn.trong ca dao có rất nhiều câu đã nói lên công lao của cha mẹ.Một trong số đó có câu:''công cha....................trong nguồn chảy ra.''
    *Thân bài:
    -giải thích câu :''công cha như núi Thái Sơn
    Nghĩa mẹ như nước trong nguồn chảy ra''
    +Thái Sơn:là ngọn núi cao bên Trung Quốc.
    +Nước trong nguồn:nước bao la,vô tận,không giới hạn.
    =>sử dụng nghệ thuật so sánh
    =>ví công ch với núi Thái Sơn là ví công ơn nuôi dưỡng của cha chồng chất như núi non,sừng sững và bất diệt.
    ví nghĩa mẹ với nước trong nguồn là ví tình mẹ bao la vô tận ,không giới hạn ,không đo đếm được.
    <=>nghĩa mẹ công cha thật to lớn.nên nhân dân ta muốn nhắn nhủ chúng ta phận làm con phải biết hiếu thảo và làm tròn bổn phận làm con.
    -lấy một số câu tương tự:''chim trời ai dễ đếm lông
    nuôi con ai dễ kể công từng ngày''
    '' Ơn cha nặng lắm ai ơi
    Nghĩa mẹ bằng trời chìn tháng cưu mang''
    -biểu hiện công lao của cha mẹ:chín chữ cù lao:đẻ,nâng đỡ,vuốt ve,cho bú,nuôi cho lớn,dạy dỗ,trông nom,uốn nắn,che chở.
    -bình luận mở rộng:là lời thức tỉnh cho nhưng kẻ không vâng lời cha mẹ,không làm tròn bổn phận và không biết ghi nhớ biết ơn những công lao cha mẹ vất vả nuôi con khôn lớn
    *Kết bài:khẳng định tính đúng đắn của câu ca dao
    rút ra bài học cho bản thân
     
  13. phamthu12

    phamthu12 Guest


    trong câu ca dao:
    Công cha như núi thái sơn
    nghĩa mẹ như nước trong nguồn chảy ra
    câu ca dao trên tác giả sử dụng phép tu từ thật đặc sắc.
    trong câu ca dao tác giả đã so sánh công của người cha như núi Thái Sơn một ngọn núi rất cao ở trung quốc với cách so sánh ấy tác giả đã làm nổi bật được công lao to lớn của người cha. Cha là chủ cột của gia đình là người che chở cho điểm tựa vững chắc cho con cả suốt đời
    Với hình ảnh so sánh nghĩa mẹ như nước trong nguồn chảy ra. tác giả dân gian lại làm nổi bật được tình mẹ dạt dào bất tận như nước trong nguồn, trong mát không bao giờ cạn cũng như tình mẹ yêu thương con là vô hạn. tình mẹ mãi là dòng nước mát lành tưới tắm đời con để con khôn lớn trưởng thành
    Với những hình ảnh vừa chính xác vừa gợi cảm tác giả dân gian đã diễn tả được công lao to lớn của cha mẹ giúp ta thấm thía hơn về công cha nghĩa mẹ đã thêm biết yêu quý, kính trọng cha mẹ và biết làm tròn chữ hiếu, làm tròn bổn phận người con
     
  14. nhoktsukune

    nhoktsukune Guest


    đây, đọc thử sẽ có dàn ý.... Và Đề nghị bạn chinhhp99pro và bạn dominhquang 97 gõ tiếng việt có dấu và bài viết dài hơn, không bị xóa vì spam và lí do khác nhé...^^:

    Ta Từng Nghe Lời Tạc Như Vậy
    Một thuở nọ Thế Tôn an trụ
    Xá Vệ Thành Kỳ Thụ Viên trung
    Chư Tăng câu hội rất đông
    Tính ra đến số hai muôn tám ngàn
    Lại cũng có các hàng Bồ Tát
    Hội tại đây đủ mặt thường thường

    Bấy giờ Phật lại lên đường
    Cùng hàng đại chúng nam phương tiến hành
    Đáo bán lộ đành rành mắt thấy
    Núi xương khô bỏ đấy lâu đời
    Thế Tôn bèn vội đến nơi
    Lạy liền ba lạy, rồi rơi giọt hồng
    Đức A Nan trong lòng ái ngại
    Chẳng hiểu sao Phật lạy đống xương
    Vội vàng xin Phật dạy tường
    Thầy là Từ Phụ ba phương bốn loài
    Ai ai cũng kính Thầy dường ấy
    Cớ sao thầy lại lạy xương khô
    Phật rằng: trong các môn đồ
    Người là đệ tử đứng đầu dày công
    Bởi chưa biết đục trong chưa rõ
    Nên vì người ta tỏ đuôi đầu
    Đống xương dồn dập bấy lâu
    Cho nên trong đó biết bao cốt hài
    Chắc cũng có ông bà cha mẹ
    Hoặc thân ta hoặc kẻ ta sanh
    Luân hồi sanh tử, tử sanh
    Lục thân đời trước, thi hài còn đây
    Ta lễ bái những người tiền bối
    Và ngậm ngùi vì nhớ kiếp xưa
    Đống xương hỗn tạp chẳng vừa
    Không phân trai gái bỏ bừa khó coi
    Người chịu khó xét soi cho kỹ
    Phân làm hai, bên nữ bên nam
    Để cho phân biệt cốt phàm
    Không còn lộn lạo nữ nam chất chồng

    Đức A Nan trong lòng tha thiết
    Biết làm sao phân biệt khỏi sai
    Ngài bèn xin Phật tỏ bày
    Vì khó chọn lựa gái trai lúc này
    Còn sanh tiền dễ bề sắp đặt
    Cách đứng đi ăn mặc phân minh
    Chớ khi rã xác tiêu hình
    Xương ai như nấy, khó nhìn khó phân
    Phật mới bảo A Nan nên biết
    Xương nữ nam phân biệt rõ ràng
    Đàn ông xương trắng nặng quằn
    Đàn bà xương nhẹ đen thâm dễ nhìn
    Người có biết cớ sao đen nhẹ?
    Bởi đàn bà sanh đẻ mà ra
    Sanh con ba đấu huyết ra
    Tám hộc bốn đấu sữa hòa nuôi con
    Vì cớ ấy hao mòn thân thể
    Xương đàn bà đen nhẹ hơn trai

    A Nan nghe vậy bi ai
    Xót thương cha mẹ công dày dưỡng sanh
    Bèn cầu Phật thi ân dạy bảo
    Phương pháp nào báo hiếu song thân
    Thế Tôn mới bảo lời rằng:
    Vì ngươi ta sẽ phân trần khá nghe
    Thân đàn bà nhiều bề cực nhọc
    Sanh đặng con mười tháng cưu mang
    Tháng đầu, thai đậu tợ sương
    Mai chiều gìn giữ sợ tan bất thường
    Tháng thứ nhì dường như sữa đặc
    Tháng thứ ba như cục huyết ngưng
    Bốn tháng đã tượng ra hình
    Năm tháng ngũ thể hiện sanh rõ ràng
    Tháng thứ sáu lục căn đều đủ
    Bảy tháng thì đủ bộ cốt xương
    Lại thêm đủ lỗ chân lông
    Cộng chung đến số tám muôn bốn ngàn
    Tháng thứ tám hoàn toàn tạng phủ
    Chín tháng thì đầy đủ vóc hình
    Mười tháng là đúng kỳ sanh
    Nếu con hiếu thuận xuôi mình ra luôn
    Bằng ngỗ nghịch làm buồn thân mẫu
    Nó vẫy vùng đạp quấu lung tung
    Làm cho cha mẹ hãi hùng
    Sự đau sự khổ không cùng tỏ phân
    Khi sanh đặng muôn phần khoái lạc
    Cũng ví như được bạc được vàng

    Thế Tôn lại bảo A Nan
    Ơn cha nghĩa mẹ mười phần phải tin:
    Điều thứ nhất giữ gìn thai giáo
    Mười tháng trường chu đáo mọi bề
    Thứ hai sanh đẻ gớm ghê
    Chịu đau chịu khổ mỏi mê trăm phần
    Điều thứ ba, thâm ân nuôi dưỡng
    Cực đến đâu bền vững chẳng lay
    Thứ tư ăn đắng nuốt cay
    Để dành bùi ngọt đủ đầy cho con
    Điều thứ năm lại còn khi ngủ
    Ướt mẹ nằm, khô ráo phần con
    Thứ sáu, sú nước nhai cơm
    Miễn con no ấm chẳng màng gớm ghê
    Điều thứ bảy không chê ô uế
    Giặt đồ dơ của trẻ không phiền
    Thứ tám chẳng nỡ chia riêng
    Nếu con đi vắng cha phiền mẹ lo
    Điều thứ chín miễn con sung sướng
    Dầu phải mang nghiệp chướng cũng cam
    Tính sao có lợi thì làm
    Chẳng màng tội lỗi, bị giam bị cầm
    Điều thứ mười chẳng ham chau chuốt
    Dành cho con các cuộc thanh nhàn
    Thương con như ngọc như vàng
    Ơn cha nghĩa mẹ sánh bằng Thái Sơn!

    Phật lại bảo: A Nan nên biết
    Trong chúng sanh tuy thiệt phẩm người
    Mười phần mê muội cả mười
    Không tường ơn trọng đức dày song thân
    Chẳng kính mến, quên ơn, trái đức
    Không xót thương dưỡng dục cù lao
    Ấy là bất hiếu mạc dao
    Thì những người ấy đời nào nên thân
    Mẹ sanh con cưu mang mười tháng
    Cực khổ dường gánh nặng trên vai
    Uống ăn chẳng đặng vì thai
    Cho nên thân thể hình hài kém suy
    Khi sanh sản hiểm nguy chi xiết
    Sanh đặng rồi tinh huyết đầm đề
    Ví như thọc huyết trâu dê
    Nhất sanh thập tử nhiều bề gian nan
    Con còn nhỏ phải năng chăm sóc
    Ăn đắng cay bùi ngọt phần con
    Phải tắm, phải giặt, rửa trôn
    Biết rằng dơ dáy mẹ không ngại gì
    Nằm phía ướt con nằm phía ráo
    Sợ cho con ướt áo, ướt chăn
    Hoặc khi ghẻ chóc đầy mình
    Chắc còn phải chịu trăm phần thảm thương
    Trọn ba năm bú nương sữa mẹ
    Thân gầy mòn nào nệ với con
    Đến khi vừa được lớn khôn
    Mẹ cha dạy bảo cho con vỡ lòng
    Cho đi học mở thông trí tuệ
    Dựng vợ chồng có thể làm ăn
    Ước mong con được nên thân
    Dầu cho cha mẹ cơ bần quản chi
    Con ốm đau tức thì lo chạy
    Dầu tốn hao cách mấy cũng đành
    Khi con căn bệnh đặng lành
    Thì cha mẹ mới an tâm định thần

    Công dưỡng dục sánh bằng non biển
    Cớ sao con chẳng biết ơn này
    Hoặc khi lầm lỗi bị rầy
    Chẳng tuân thì chớ lại bày ngỗ ngang
    Hờn cha mẹ phùng mang trợn mắt
    Khinh trưởng huynh nộ nạt thê nhi
    Bà con chẳng kể ra chi
    Không tuân sư phụ lễ nghi chẳng tường
    Lời dạy bảo song đường không kể
    Tiếng khuyên răn anh chị chẳng màng
    Trái ngang chóng báng mọi đàng
    Ra vào lui tới mắng càn người trên
    Vì lỗ mãng tánh quen làm bướng
    Chẳng kể lời trưởng thượng dạy răn
    Lớn lên theo lối hung hăng
    Đã không nhẫn nhịn lại càng hành hung
    Bỏ bạn lành theo cùng chúng dữ
    Nết tập quen làm sự trái ngang
    Nghe lời dụ dỗ quân hoang
    Bỏ cha ***** trốn sang quê người
    Trước còn tập theo thời theo thế
    Thân lập thân tìm kế sanh nhai
    Hoặc đi buôn bán kiếm lời
    Hoặc vào quân lính với với đời lập công
    Vì ràng buộc đồng công mối nợ
    Ngoặc trở ngăn vì vợ vì con
    Quên cha quên mẹ tình thâm
    Quên xứ quên sở lâu năm không về
    Ấy là nói những người có chí
    Chớ phần nhiều du hý mà thôi
    Sau khi phá hết của rồi
    Phải tìm phương kế kiếm đôi đồng xài
    Theo trộm cướp hoặc là bài bạc
    Phạm tội hình, tù rạt phải vương
    Hoặc khi mang bệnh giữa đường
    Không người nuôi dưỡng bỏ thân ngoài đồng
    Hay tin dữ, bà con cô bác
    Cùng cha mẹ xao xác buồn rầu
    Thương con than khóc ưu sầu
    Có khi mang bệnh đui mù vấn vương
    Hoặc bệnh nặng vì thương qúa lẽ
    Phải bỏ mình làm quỷ giữ hồn
    Hoặc nghe con chẳng lo lường
    Trà đình tửu điếm phố phường ngao du
    Cứ mài miệt với đồ bất chánh
    Chẳng mấy khi thần tỉnh mộ khang
    Làm cho cha mẹ than van
    Sanh con bất hiếu phải mang tiếng đời
    Hoặc cha mẹ đến hồi già yếu
    Không ai nuôi thiếu thốn mọi điều
    Ốm đau đói rách kêu rêu
    Con không cấp dưỡng bỏ liều chẳng thương

    Phận con gái còn nương cha mẹ
    Thì có lòng hiếu để thuận hòa
    Cần lao phục dịch trong nhà
    Dễ sai dễ khiến hơn là nam nhi
    Song đến lúc tùng phu xuất giá
    Lo bên chồng chẳng xá bên mình
    Trước còn lai vãng viếng thăm
    Lần lần nguội lạnh biệt tăm biệt nhà
    Quên dưỡng dục song thân ơn trọng
    Không nhớ công mang nặng đẻ đau
    Chẳng lo báo bổ cù lao
    Làm cho cha mẹ buồn rầu thảm thay
    Nếu cha mẹ rầy la quở mắng
    Trở sanh lòng hờn giận chẳng kiêng
    Chớ chi chồng đánh liên miên
    Thì cam lòng chịu chẳng phiền chẳng than

    Tội bất hiếu lưỡng ban nam nữ
    Nói không cùng nghiệp dữ phải mang
    Nghe Phật chỉ rõ mọi đàng
    Trong hàng đại chúng lòng càng thảm thay
    Gieo xuống đất, lấy cây lấy củi
    Đập vào mình, vào mũi vào hông
    Làm cho các lỗ chân lông
    Thảy điều ruớm máu ướt đầm cả thân
    Đến hôn mê tâm thần bất định
    Một giây lâu mới tỉnh than rằng
    Bọn ta quả thiệt tội nhơn
    Xưa nay chẳng rõ không hơn người mù
    Nay tỏ ngộ biết bao lầm lạc
    Ruột gan dường như nát như tan
    Tội tình khó nỗi than van
    Làm sao trả đặng muôn ngàn ơn sâu

    Trước Phật tiền ai cầu trần tố
    Xin Thế Tôn mẫn cố bi lân
    Làm sao báo đáp thù ân
    Tỏ lòng hiếu thuận song thân của mình

    Phật bèn dụng phạm thinh sáu món
    Phân rõ cùng Đại chúng lóng nghe:
    Ơn cha nghĩa mẹ nặng nề
    Không phương báo đáp cho vừa sức đâu!

    Ví có người ơn sâu dốc trả
    Cõng mẹ cha tất cả hai vai
    Giáp vòng hòn núi tu di
    Đến trăm ngàn kiếp ơn kia chưa đền

    Ví có người gặp cơn đói rét
    Nuôi song thân dâng hết thân này
    Xương nghiền thịt nát phân thây
    Trải trăm ngàn kiếp ơn đây chưa đồng

    Ví có người vì công sanh dưỡng
    Tự tay mình khoét thủng song ngươi
    Chịu thân mù tối như vầy
    Đến trăm ngàn kiếp ơn này thấm đâu

    Ví có người cầm dao thật bén
    Mỗ bụng ra, rút hết tâm can
    Huyết ra khắp đất chẳng than
    Đến trăm ngàn kiếp thâm ân đâu bằng

    Ví có người dùng ngàn mũi nhọn
    Đâm vào mình bất luận chỗ nào
    Tuy là sự khó biết bao
    Trải trăm ngàn kiếp không sao đáp đền

    Ví có người vì ơn dưỡng dục
    Tự treo mình cúng Phật thế đèn
    Cứ treo như vậy trọn năm
    Trải trăm ngàn kiếp ân thâm chưa đền

    Ví có người xương nghiền ra mỡ
    Hoặc dùng dao chặt bửa thân mình
    Xương tan thịt nát chẳng phiền
    Đến trăm ngàn kiếp ơn trên chưa đồng

    Ví có người vì công dưỡng dục
    Nuốt sắt nóng thấu ruột thấu gan
    Làm cho thân thể tiêu tan
    Đến trăm ngàn kiếp ơn sâu chưa đền

    Nghe Phật nói thảy đều kinh hãi
    Giọt lệ tràn khó nỗi cầm ngăn
    Đồng thinh bạch Phật lời rằng
    Làm sao trả đặng thâm ân song đường?

    Phật mới bảo các hàng Phật tử
    Phải lóng nghe ta chỉ sau này
    Các ngươi muốn đáp ơn dày
    Phải toan biên chép kinh đây lưu truyền
    Vì cha mẹ trì chuyên phúng tụng
    Cùng ăn năn những tội lỗi xưa
    Cúng dường Tam Bảo sớm trưa
    Cùng là tu phước chẳng chừa món chi

    Rằm tháng bảy đến ngày Tự Tứ
    Thập phương Tăng đều dự lễ này
    Sắm sanh lễ vật đủ đầy
    Chờ giờ câu hội đặt bày cúng dâng
    Đặng cầu nguyện song đường trường thọ
    Hoặc sanh về tịnh độ an nhàn
    Ấy là báo đáp thù ân
    Sanh thành dưỡng dục song thân của mình
    Mình còn phải cần chuyên trì giới
    Pháp tam quy ngũ giới giữ gìn
    Những lời ta dạy đinh ninh
    Khá tua y thử phụng hành đừng sai
    Được như vậy mới là khỏi tội
    Bằng chẳng thì ngục tối phải sa

    Trong năm đại tội kể ra
    Bất hiếu thứ nhất, thật là trọng thay
    Sau khi chết bị đầy vào ngục
    Ngục vô gián, cũng gọi A Tỳ
    Ngục này trong núi Thiết vi
    Vách phên bằng sắt vây quanh bốn bề
    Trong ngục này hàng ngày lửa cháy
    Đốt tội nhân hết thảy thành than
    Có lò nấu sắt cho tan
    Rót vào trong miệng tội nhân hành hình
    Một vá đủ cho người thọ khổ
    Lột thịt da đau thấu tâm can
    Lại có chó sắt, rắn gang
    Phun ra khói lửa đốt đoàn tội nhơn
    Ở trong ngục có giường bằng sắt
    Bắt tội nhơn nằm khắp đó xong
    Rồi cho một ngọn lửa hồng
    Nướng quay kẻ tội da phòng thịt thau
    Móc bằng sắt, thương đao gươm giáo
    Trên không trung đổ tháo như mưa
    Gặp ai chém náy chẳng chừa
    Làm cho thân thể nát nhừ như tương
    Những hình phạt vô phương kể hết
    Mỗi ngục đều có cách trị riêng
    Như là xe sắt phân thây
    Chim ưng mổ mắt trâu cày lưỡi le
    Chớ chi đặng chết liền rất đỡ
    Vì nghiệp duyên không nỡ hành thân
    Ngày đêm chết sống muôn lần
    Đến trăm ngàn kiếp không ngừng một giây
    Sự hành phạt tại A Tỳ ngục
    Rất nặng nề ngỗ nghịch song thân
    Chúng ngươi đều phải ân cần
    Thừa hành các việc phân trần khoản trên
    Nhứt là phải kinh này in chép
    Truyền bá ra cho khắp đông tây
    Như ai chép một quyển nầy
    Ví bằng đặng thấy một vì Thế Tôn
    Nếu in đặng ngàn muôn quyển ấy
    Thì cũng bằng thấy Phật vạn thiên
    Do theo nguyện lực tùy duyên
    Chư Phật ủng hộ y như sở nguyền
    Cha mẹ đặng xa miền khốc lãnh
    Lại hóa sanh về cảnh thiên cung

    Khi lời Phật giảng vừa xong
    Khắp trong tứ chúng một lòng kính vâng
    Lại phát nguyện thà thân này nát
    Ra bụi tro, muôn kiếp chẳng nài
    Dầu cho lưỡi kéo trâu cày
    Đến trăm ngàn kiếp lời Thầy không quên
    Ví như bị bá thiên đao kiếm
    Khắp thân này đâm chém phân thây
    Hoặc như lưới trói thân này
    Trải trăm ngàn kiếp lời Thầy chẳng sai
    Dầu thân này bị cưa bị chặt
    Phân chia ra muôn đoạn rã rời
    Đến trăm ngàn kiếp như vầy
    Chúng con cũng chẳng trái lời Thầy khuyên

    Đức A Nan kiền thiền đảnh lễ
    Cầu Thế Tôn đặt để hiệu Kinh
    Ngày sau truyền bá chúng sanh
    Dễ bề phúng tụng, trì chuyên tu hành
    Phật mới bảo A Nan nên biết
    Quyển kinh này quả thiệt cao xa
    Đặt tên "Báo Hiếu Mẹ Cha"
    Cùng là "Ân Trọng " thiệt là chơn kinh
    Các ngươi phải giữ gìn châu đáo
    Đặng đời sau y giáo phụng hành
    Sau khi Phật dạy rành rành
    Bốn ban Phật tử rất mừng rất vui
    Thảy một lòng vâng theo lời Phật
    Và kính thành tin chắc vẹn truyền
    Đồng nhau tựu tại Phật tiền
    Nhất tâm đảnh lễ rồi liền lui ra
     
  15. chinhhp99pro

    chinhhp99pro Guest


    giai thich cau ca dao cong cha nhu nui thai son nghia me nhu nuoc trong nguon chay ra

    Trong kho tàng dân gian,có rất nhiều câu ca dao nói vê tình cảm gia đình ,công lao to lớn của cha mẹ ;câu ca dao sau đây tình ý thật thía
    ''Công cha như núi Thái sơn
    Nghĩa mẹ như nước trong nguồn chảy ra''
    một lòng thờ mẹ kính cha''
    cho tròn chữ hiếu mới là đạo con''
    chúng ta cần phải hiểu câu ca dao này sao cho đúng để làm tròn bổn phận của người làm con:
    câu ca dao sử dụng biện pháp so sánh,giàu cảm xúc,nhân dân đã so sánh ''công cha như núi thái sơn'' ''công cha là một khái niệm trìu tượng .''núi thái sơn là một trong 5 ngọn núi to nhất của trung quốc .hình ảnh so sánh này nhằm nói tới cong đức của người cha to lớn như núi thái sơn '' ngoài ra còn sử dụng hình ảnh''nghĩa mẹ như nước trong nguồn chảy ra '' nước trong nguồn là nước mát lành khác với nước mưa nước hồ chảy mãi ko bao giờ cạn nhằm diễn tả tình yêu thương của người mẹ dành cho con cái là bao la rộng lớn'';)
     
  16. nhoxedkjd

    nhoxedkjd Guest


    Nếu bạn đó cần thì đây:
    Từ lâu nhân dân ta đã rút ra kết luận đúng đắn là môi trường xã hội mà mình đang sống, đặc biệt là mối quan hệ bạn bè có một tác dụng quan trọng đối với nhân cách đạo đức của mỗi người. Kết luận ấy được đúc kết lại thành câu tục ngữ:
    “ Gần mực thì đen, gần đèn thì sáng”
    Câu tục ngữ có giúp ích gì cho chúng ta trong cuộc sống hôm nay?
    Để nêu lên một bài học, một kinh nghiệm trong cuộc sống, ông cha ta thường mượn hình ảnh sự vật có liên quan đến con người để thể hiện ý của mình. Mực có màu đen, nếu ta tiếp xúc, sử dụng không khéo léo sẽ dễ dàng bị vấy bẩn. Mực tượng trưng cho những cái xấu xa, những điều không tốt đẹp. Còn đèn là vật phát ra ánh sáng soi tỏ mọi vật xung quanh. Đến gần đèn, ta được soi sáng. Đèn tượng trưng cho những cái tốt đẹp, sáng sủa. Từ hai hình ảnh tương phản nhau “ mực” và “ đèn”, câu tục ngữ nhằm nhắc nhở chúng ta : Nếu giao du với những người xấu ta se tiêm nhiễm thói hư tật xấu; ngược lại nếu ta quan hệ với người tốt ta sẽ được ảnh hưởng tốt, sẽ học tập được những đức tính của bạn.

    Câu tục ngữ là bài học kinh nghiệm của người xưa được đúc kết từ cuộc sống. Nó thể hiện rất rõ mối quan hệ giữa môi trường xã hội vơi việc hình thành nhân cách con người.

    Ở gia đình, cha mẹ anh chị là tấm gương để cho đứa trẻ bắt chước. Nếu gia đình hòa thuận, cha mẹ là tấm gương sáng về học tập, về đạo đức thì gia đình đó sẽ có những đứa con ngoan. Trong khu xóm cũng vậy, nếu cả tập thể đều biết chấp hành tốt những quy định chung về nếp sống văn minh đô thị , biết giáo dục con cái tốt thì con em trong khu phố đó sẽ có một cuộc sống nền nếp đạo đức tốt. Gần gũi với chúng ta nhất là việc giao du với bạn bè trong trường trong lớp, nếu ta quan hệ được với nhiều bạn tốt, chăm ngoan học giỏi, nói năng lễ độ biết kính trên nhường dưới… thì chúng ta sẽ học tập được những đức tính tốt ấy và trở nên người tốt.

    Ngược lại, trong gia đình, nếu cha mẹ chỉ biết lo làm ăn không quan tâm đến con cái, vợ chồng luôn luôn bất hòa thì chắc chắn những đứa trẻ lớn lên trong môi trường đó sẽ nhanh chóng trở thành đứa con hư. Ngoài xã hội, khi tiếp xúc gần gũi với môi trường không tốt đẹp, con người dễ dàng tập nhiễm những thói hư tật xấu và dần dần đánh mất bản chất lương thiện của mình. Cụ thể ở môi trường học tập, quanh ta có biết bao nhiêu bạn xấu thường xuyên trốn học, quậy phá, học yếu làm phiền lòng thầy cô. Nếu ta cứ lân la gắn bó với những bạn ấu ấy thì sớm muộn gì ta cũng bị ảnh hưởng lây. Trong kho tàng văn học dân gian Việt Nam, nhân dân ta có nhiều câu ca dao mang nội dung giáo dục về vấn đề này:
    “ Thói thường gần mực thì đen
    Anh em bạn hữu phải nên chọn người”
    Tuy nhiên, không phải ai cũng dễ dàng bị lôi kéo bởi môi trường xấu xa. Vẫn có những cánh sen vươn lên từ bùn lầy nước đọng, dù xung quanh hôi hám sen vẫn nở đẹp và tỏa ngát hương thơm. Thực tế vẫn có những người sống trong môi trường không tốt đẹp, không thuận lợi mà vẫn giữ mình không sa ngã. Môi trường càng xấu xa thì phẩm chất của con người càng tuyệt vời đáng khâm phục. Anh Nguyễn Văn Trỗi, người thợ điện ở thành phố Sài Gòn hoa lệ, vẫn không chút mảy may xao động bởi cuộc sống hào nhoáng, những thủ đọan lọc lừa xảo trá. Anh chọn cho mình con đường Cách mạng, chấp nhận chiến đấu và hy sinh cho lý tưởng mà mình theo đuổi… Tấm gương của anh và biết bao gương sáng khác đã trở thành bài học cho bao thế hệ cháu con học tập.
    Ngày nay, trong xu thế cả nước tiến lên con đường công nghiệp hóa hiện đại hóa, vẫn có những con người không giữ vững bản chất tốt đẹp của mình. Giữa cuộc sống tốt đẹp, giữa môi trường thân thiện, họ vẫn biến chất, thoái hoa, sống ăn chơi sa đọa trên những đồng tiền bất chính, những đồng tiền mồ hôi xương máu của nhân dân đóng góp… Những con người đó chính là những “ con sâu làm rầu nồi canh”, là thứ ung nhọt của xã hội mà chúng ta có nhiệm vụ phải loại trừ.
    Có thể nói, câu tục ngữ trên là một lời khuyên bảo sâu sắc, giúp em bài học bổ ích, một cách nhìn đúng đắn về mối quan hệ giữa môi trường xã hội với việc hình thành nhân cách của bản thân. Câu tục ngữ giúp em có tinh thần cảnh giác trong việc giao du tiếp xúc với bạn bè, đồng thời xác định cho mình một thế đứng vững vàng trước những tác động tiêu cực của môi trường xung quanh để luôn luôn “ gần mực” mà vẫn không “ đen” và “ gần đèn” để luôn tỏa sáng.
    Dc chứ hủh
     
  17. nhoxedkjd

    nhoxedkjd Guest


    Giải thích ý nghĩa :Núi Thái Sơn là một quả núi đồ sộ trên đất nước Trung Quốc, ở đây chỉ công đức vô cùng lớn lao của cha .Nước trong nguồn là nước trong nguồn chảy ra chẳng bao giờ dứt, ở đây chỉ tình nghĩa hết sức dài lâu của mẹ . Cả hai ca dao trên có ý nói : kẻ làm con biết được công ơn vô cùng lớn lao và dài lâu của cha mẹ và đã có ý nhấn mạnh vào công ơn, tình nghĩa vô cùng lớn lao của cha mẹ và gián tiếp khuyên kẻ làm con phải cố lo tròn chữ hiếu
    Giải thích lý do :Các nước Á Đông chúng ta tự ngàn xưa đã tổng kết được công ơn của cha mẹ trong “ chín chữ cù lao “. Đó là sinh (sinh ra ta ), cúc (nâng đỡ), phủ (vuốt ve),súc (bú mớm),trưởng (nuôi cho lớn), dục (dạy dỗ) , cố (trông nom ), phục (che chở) , phúc( khuyên răn)cho con cái . Để hiếu thảo với cha mẹ ,ta không những phải biết ơn, kính yêu , vâng lời , giúp đỡ, phụng dưỡng ,thực hiện hoài bão, ước mơ của cha mẹ luôn khiến cho cha mẹ vui lòng , làm rạng danh cha mẹ mà có phải hết lòng lòng thương yêu anh chị em, kính yêu ông bà, quí trọng họ hàng ,kính trọng tổ tiên.

    nếu Thi dc thì tks jùm cái cho dzuiii nhak
     
    Sửa lần cuối bởi BQT: 22 Tháng tư 2012

  18. Tục ngữ ca dao là những viên ngọc quý trong kho tàng văn học dân gian Việt Nam. Nếu tuc ngữ là những câu nói ngắn gọn thiên về đúc kết những bài học kinh nghiệm trong cuộc sống, trong cách đối nhân xử thế thì ca dao lại mượt mà luyến láy trong những vần điệu bổng trầm đi vào hồn người với những bài hoc giáo dục về đạo lý, về nhân cách sống ở đời. Một trong những bài học đầu tiên của con người chính là bài học về đạo hiếu. Là người Việt Nam, không ai không biết đến câu ca dao cổ:

    “ Công cha như núi Thái Sơn

    Nghĩa mẹ như nứơc trong nguồn chảy ra”

    Bài học trong câu ca dao trên có ý nghĩa như thế nào đối với cuộc sống, đó là điều chúng ta cần tìm hiểu và đánh giá.

    Công cha nghĩa mẹ thật là vĩ đại. Sự vĩ đại ấy được những người tác giả vô danh diễn tả bằng hai hình ảnh của thiên nhiên – “ núi Thái Sơn” và “ nước trong nguồn”.

    Thái Sơn là một trong năm ngọn núi lớn và nổi tiếng nhất ở Trung Quốc. Ngày xưa, trong thơ văn, người ta thường mược hình ảnh này để diễn đạt cái lớn lao vĩ đại của sự vật. Nước trong nguồn là dòng nước trong lành, chảy mãi không bao giờ cạn, cũng là nới khởi đầu của trăm sông ngàn suối. Thử hỏi, có những con suối lớn, dòng sông vĩ đại nào trên thế giới lại không khởi nguyên từ một nguồn nước nhỏ?

    Người xưa mượn núi Thái Sơn để nói đến công lao của người cha, mượn hình ảnh nước trong nguồn để diễn đạt tình cảm vô cùng vô tận của người mẹ. Ca ngơi công lao to lớn biển trời của cha mẹ, bài ca dao muốn nhắc nhở mọi người về bổn phận làm con. “ Đạo làm con” phải biết “ thờ mẹ kính cha”, phải làm tròn chữ hiếu. Đó là lẽ phải ở đời, là giềng mối luân lí của xã hoi mà con người phải tuân theo từ bao đời nay.

    Tại sao con người cần phải giữ gìn chữ hiếu? Quy luật của cuộc sống là không có cây thì không có quả, không có người sinh thành thì không thể có chúng ta. Công đức sinh thành của cha mẹ thật không có gì sánh được. Biết ơn cha mẹ trước tiên và sâu xa nhất là biết đến công ơn này. Cha mẹ là người sinh ra ta, nuôi dưỡng ta bao năm tháng, để từ một đứa trẻ sơ sinh, ta trở thành một người có hiểu biết có kiến thức trong xã hội. Cơm ăn áo mặc hàng ngày, thuốc thang khi ta đau ốm, quần áo , tiện nghi ta có… tất cả đều do công lao nuôi dưỡng của cha mẹ. Chưa kể đến khi ta khôn lớn, đến tuổi đi học, cha mẹ lại cat công đưa đón, kèm cặp dạy dỗ từng con chữ, lời văn. Làm sao ta có thể quên được những tháng ngày lớn lên trong sự vỗ về yêu thương chăm sóc của cha và mẹ. Hiểu như thế, ta càng thấm thía câu ca dao cổ:

    “ Chim trời ai dễ đếm lông

    Nuôi con ai dễ tính công tháng ngày”

    Để đáp lại công ơn sinh thành dưỡng dục ấy, đạo làm con phải giữ cho tròn chữ hiếu. Đó chính là một tiêu chuẩn đạo đức của con người trong xã hội, trong cuộc sống.

    Câu ca dao có một giá trị đạo đức to lớn, là bài học giáo dục về nhân cách. Bài học về chữ hiếu là bài học làm người đầu tiên, là lẽ sống tâm hồn của con người, là cơ sở đạo lý của xã hội. Chính vì vậy, trải qua bao năm tháng nó vẫn không hề phai mờ.

    Ngày nay, chữ hiếu không dừng lại trong phạm vi một gia đình. Một người con có hiếu với cha mẹ còn phải là một người con của nhân dân, có hiếu với nhân dân, một lòng phục vụ nhan dân nhất là khi Tổ quốc đang cần. Trong hai cuộc kháng chiến chống Pháp và chống Mỹ của dân tộc, bao nhiêu người đã gác lại chữ hiếu với cha mẹ để tham gia vào cuộc đấu tranh giành độc lập. Đối với cuộc đời, họ van là đứa con chí hiếu.

    Vậy chúng ta thể hiện chữ hiếu với cha mẹ như thế nào? Làm cho cha mẹ vui lòng bằng những việc làm thiết thực. Cụ thể là chuyên cần trong học tập, đạt nhiều thành tích như một món quà tinh thần dâng lên cha mẹ. Chăm sóc cha mẹ trong những lúc già yếu ốm đau. Một người biết hiếu thảo với cha mẹ chắc chắn phải là một công dân tốt của xã hội sau này.

    Tuy vậy, chúng ta không khỏi đau lòng khi gần đây có không ít những bạn trẻ sa vào con đường tội lỗi chỉ để thỏa mãn thú vui của bản thân. Những bạn trẻ ấy vô hình chung đã trở thành ung nhọt của xã hội, trở thành những đứa con bất hiếu của gia đình khi mang lại nỗi đau cho cha me và những người thân. Lớp trẻ chúng ta cần lấy những tấm gương ấy làm bài học răn mình.

    Bài ca dao vừa là lời ca ngợi một đạo lí tốt đẹp của dân tộc, vừa là lời khuyên bảo thật cao quý. Giá trị to lớn của bài ca dao thể hiện qua những hình tượng so sánh gần gũi và súc tích, đi vào lòng người một cách tự nhiên. Hiểu được giá trị của câu ca dao, chúng ta càng phải cố gắng nhiều hơn nữa để không phụ lòng c
     

  19. Tục ngữ ca dao xưa có nhiều bài rất hay, rất sâu sắc nói về đạo đức, về cách ăn ở, cư xử của những người trong gia đình, trong làng xóm và rộng hơn là trong một vùng, một nước. Trong số đó, bài ca dao mà người Việt Nam nào cũng nhớ, cũng thuộc là bài ca dao nói về công cha, nghĩa mẹ và đạo làm con:

    Công cha như núi Thái Sơn
    Nghĩa mẹ như nước trong nguồn chảy ra
    Một lòng thờ mẹ kính cha
    Cho tròn chữ hiếu mới là đạo con.

    Vì sao mà ai cũng biết đến bài ca dao này? Có lẽ vì nó nêu rõ và khẳng định công lao to lớn của cha mẹ, nhắc nhở trách nhiệm làm con của mỗi người. Nó đề cập tới mối quan hệ giữa cha và mẹ và con cái trong gia đình. Nhưng có lẽ điều quan trọng nhất là ai ai cũng có mẹ có cha, cũng do cha mẹ sinh ra, cũng mang ơn sinh thành của cha mẹ từ khi trứng nước.

    Công cha nặng lắm ai ơi
    Nghĩa mẹ bằng trời chín tháng cưu mang.

    Trở lại bài ca dao chúng ta cần bình luận. Không phải ngẫu nhiên mà công cha được so sánh với núi Thái Sơn. Chỉ nghe nói núi Thái Sơn, ngọn núi to lớn, sừng sững đã có từ lâu ở Trung Quốc. Đây là một hình ảnh tượng trưng mà người xưa thường lấy để ví những gì to lớn nhất và không có gì thay thế "Công cha như núi Thái Sơn". Vậy là công cha lớn lắm, cũng vô tận như nghĩa mẹ: "Nghĩa mẹ như nước trong nguồn chảy ra". Nước trong nguồn là thức nước chảy từ suối, ra sống rồi đổ ra biển cả mênh mông không bao giờ cạn. Thứ nước khởi thuỷ đó trong nhất, mát nhất, tinh khiết nhất như nghĩa mẹ ngọt ngào, bất tận. Ca ngợi và đề cao công cha nghĩa mẹ như thế có đúng không? Câu ca dao ấy đã đúng, đang đúng và sẽ mãi đúng đắn. Tại sao một câu ca dao lại có khả năng xuyên suốt lịch sử như vậy? Bởi nó đã nêu lên một chân lí vĩnh hằng: Cha mẹ là người sinh ta ra, là trụ cột của gia đình. Gia đình như ngôi nhà, cha như cái nóc. Nhà không có nóc là nhà trống, nhà vô giá trị. Có lẽ chính vì vậy nên trong kho tàng tục ngữ đã có câu: "Con có cha như nhà có nóc". Cha là người đã nuôi gia đình, che chở cho con cái, là chỗ dựa cho con cái. Chỉ khi nào ta cảm hết nỗi đau của những đứa trẻ không cha như bé Xi-mông thì ta mới thấy cần cha đến mức nào. Ta cũng phải công nhận rằng mẹ là người gần ta nhất. Mẹ đã mang nặng đẻ đau. Mẹ đã nâng niu, bú mớm, dành tất cả những gì ngọt ngào cho ta:

    Ngồi buồn nhớ mẹ ta xưa
    Miệng nhai cơm búng lưỡi lừa cá xương

    Ai chưa tận hưởng được sự ngọt ngào của bầu vú mẹ? Ai chưa nghe những lời ru thiết tha từ đáy lòng người mẹ? Mẹ đã dành cho chúng ta tất cả: cả cuộc đời, cả tình yêu, cả nụ cười và nước mắt. Mẹ đã chăm sóc ta, che chở cho ta, lo lắng về ta. Cứ như vậy, tuổi xuân của mẹ trôi đi theo tháng năm. Tóc mẹ phai màu vì những nỗi lo chất chứa đã lớn dần lên, như những đứa con của mẹ. Thật là thiết tha và da diết, một tác giả nào đó đã viết: "Mẹ là nước chứa chan, trôi dùm con phiền muộn". Mẹ là thế, như nước trong nguồn chảy mãi, lai láng đến vô cùng.

    Công ơn của cha mẹ không sao kể hết. Vấn đề đặt ra là thái độ của chúng ta với cha mẹ như thế nào? Bài ca dao đã khuyên nhủ:

    Một lòng thờ mẹ kính cha
    Cho trong chữ hiếu mới là đạo con.

    Chữ “hiếu” là quan niệm đạo đức của người xưa nói về thái độ, về bổn phận của con cái đối với cha mẹ. Chữ “hiếu” đó được cụ thể hoá bằng thái độ kính trọng, tôn thờ cha mẹ. Biết bao tấm gương hiếu thảo đã được nêu trong ca dao, trong các tác phẩm văn học:

    Đói lòng ăn hạt chà là
    Để cơm nuôi mẹ, mẹ già yếu răng.

    Thuý Kiều đã hi sinh mối tình đầu của mình để cứu cả gia đình, trước hết là cứu mẹ, cha:

    Để lời thệ hải minh sơn
    Làm con trước phải đền ơn sinh thành.

    Có bao nhiêu là cách để bày tỏ tình cảm hiếu thảo với cha mẹ. Quan tâm đến cha mẹ, giúp đỡ cha mẹ làm những việc như thổi cơm, rứa bát, quét nhà… luôn có gắng làm một người con ngoan, trò giỏi. Lớn lên làm một người công dân tốt, người lao động giỏi. Vậy là ta đã luôn làm cho cha mẹ vui lòng, như thế là ta đã đền đáp một phần công ơn cha mẹ

    Cây khô chưa dễ mọc chồi
    Mẹ cha chưa dễ ở đời với ta.

    Không có người cha người mẹ nào có thể sống mãi cùng với con cái, vì vậy cơ hội để cho ta phụng dưỡng cha mẹ cũng không phải là nhiều. Tuy thế trong xã hội vẫn có người làm khổ mẹ khổ cha vì những thói hư tật xấu của mình. Vẫn có nhiều học sinh không chịu học hành, chơi bời hoặc tệ hại hơn theo bạn bẻ xấu rủ rê vào nghiện hút. Những việc làm ấy không những không “tròn đạo hiếu” mà còn bất hiếu. Trong thời đại kinh tế thị trường có người mải làm ăn mà quên cả cha mẹ, có người chạy theo tiền, ngược đãi hay đối xử tệ bạc với cha mẹ. Những hiện tượng đó tuy không nhiều và phổ biến nhưng xã hội cần phải phê phán và lên án, bởi vì điều đó đi ngược lại với truyền thống đạo đức dân tộc ta.

    Đạo hiếu là một truyền thống tốt đẹp của dân tộc ta. Truyền thống đó phải được kế thừa và phát huy. Bác Hồ đã phát triển chữ “hiếu” rộng hơn phạm vi gia đình. “Trung với nước, hiếu với dân”. Một người con có hiếu với cha mẹ còn phải là một con người có hiếu với nhân dân. Khi đất nước và nhân dân yêu cầu, người con có hiếu không những ngày đêm phụng dưỡng, chăm sóc cha mẹ mình mà lên đường đi chiến đấu, có khi ra đi vĩnh viễn không bao giờ trở lại. Biết bao liệt sĩ đa hi sinh trong các cuộc kháng chiến chống Pháp, chống Mĩ. Họ không còn được chăm sóc cha mẹ mình, nhưng Tổ quốc và nhân dân đời đời ghi nhớ công ơn họ. Họ vẫn là những con chí hiếu vì đã làm rạng rỡ truyền thống tốt đẹp của gia đình, đất nước.

    Bài ca dao đã nêu lên một quan niệm đạo đức đúng đắn. Nó có tác dụng giáo dục mọi người trong mọi thời đại. Chắc chắn bài ca dao đó sẽ còn giúp ích cho chúng ta khi xây dựng một xã hội mới ngày càng văn minh, công bằng và tốt đẹp
     

  20. Công cha như núi Thái Sơn,
    Nghĩa mẹ như nước trong nguồn chảy ra.
    Một lòng thờ mẹ kính cha,
    Cho tròn chữ hiếu mới là đạo con.
    Câu thơ vang lên như xoáy mạnh vào tim tôi. Có bao giờ bạn tự hỏi rằng thứ tình cảm nào là cao cả và thiêng liêng nhất? Đó chính là tình cảm gia đình, một thứ tình cảm mà bấy lâu nay đã bảo bọc, nuôi dưỡng tâm hồn ta. Nó khiến tôi suy nghĩ đến trách nhiệm của một người con đối với gia đình thân yêu của mình. Vậy trách nhiệm đó là gì?
    Trách nhiệm có nghĩa là mỗi người cần phải ý thức tự giác làm những gì mình được giao và những gì người khác muốn mình làm, cụ thể ở đây chính là cha mẹ. Đó là bổn phận mà con cái phải hoàn thành, đây cũng chính là đạo làm con từ xưa đến nay.
    Mỗi con người cần phải xác định rõ và thực hiện tốt trách nhiệm của mình đối với cha mẹ. Bởi trên thế gian này, không có tình thương yêu nào sánh bằng tình thương yêu của cha mẹ dành cho con. Nó to lớn như núi cao biển rộng và đã được thể hiện rất nhiều trong thơ ca. Vì thế, mỗi người con đều phải có trách nhiệm làm tròn chữ hiếu để không phụ lòng cha mẹ.
    Vậy chúng ta phải làm gì để hoàn thành tốt trách nhiệm của mình? Bổn phận lớn nhất của con cái là phải biết vâng lời cha mẹ, nghe theo những lời hay lẽ phải của cha mẹ. Khi còn ngồi trên ghế nhà trường, chúng ta phải học tập thật tốt để có thể xây dựng một tương lai tươi đẹp cho bản thân, không phụ công ơn nuôi dưỡng của cha mẹ. Ngoài ra còn phải biết tránh xa những thói hư tật xấu của xã hội và rèn luyện những đức tính tốt đẹp cho bản thân như cư xử đúng mực với những người xung quanh mình nhất là người lớn, yêu thương và tôn trọng mọi người, không xa hoa đua đòi với bạn bè…Và quan trọng hơn hết, chúng ta phải biết quan tâm, chăm sóc và giúp đỡ cha mẹ từ những việc nhỏ nhất. Đó là tất cả những gì mà một người con phải có trách nhiệm thực hiện để làm tròn chữ hiếu của mình.
    Chữ hiếu là nền tảng của đạo lý và luân thường của con người, vì thế ai mà không đối xử tốt với cha mẹ là người thân của mình thì xã hội cũng không còn tử tế với họ nữa. Hiếu với cha mẹ không những chỉ cốt giữ được lòng kính mến là đủ mà còn làm cho cha mẹ vui lòng. Cha mẹ là người sinh ra con cái, và có một kỳ vọng lớn lao vào con cái, con cái hạnh phúc, cha mẹ hạnh phúc. Vì vậy hiếu thảo với cha mẹ là một nền tảng của tình yêu thương trong xã hội con người chúng tạ Con cái dù có thành công hay thất bại, gia đình vẫn là mái ấm duy nhất luôn cùng con trên bước đường đời.
    Bên cạnh đó, trong thực tế có rất nhiều đứa con không có trách nhiệm với gia đình, cha mẹ. Họ chỉ biết quan tâm đến bản thân mình, vui chơi quên ngày tháng mà không hề nghĩ đến cha mẹ đang ngày đêm lao động, đổ mồ hôi nước mắt để cho con một cuộc sống ấm êm, sung sướng. Tôi tự hỏi rằng tại sao trên cõi đời này lại còn tồn tại những đứa con bất hiếu như thế? Nỡ nào quên đi những tình cảm gia đình thiêng liêng, cao quý. Có phút giây bất chợt nào đó, những người con chợt nghĩ ra rằng mình vẫn còn một người mẹ, một người cha sống trên cõi đời này không? Nếu sau này cha mẹ mất đi mà có hối tiếc thì cũng đã muộn mất rồi.
    Tóm lại, mọi người con đều phải sống có trách nhiệm với gia đình của mình, nhất là khi còn có cha mẹ để yêu thương, để làm chỗ dựa cho mình trong những lúc vấp ngã trong cuộc sống. Tình cảm gia đình là một dòng suối ấm áp, hiền hòa nuôi dưỡng tâm hồn ta, giúp ta có thể đứng vững trên đường đời đầy chông gai. Vậy ngay từ bây giờ, chúng ta hãy sống thật có trách nhiệm với cha mẹ, không bao giờ làm cha mẹ buồn lòng để không phải hối hận khi họ đã ra đi mãi mãi…