Chào mừng bạn đến với HMForum. Vui lòng đăng ký để sử dụng nhiều chức năng hơn!

Có ai phân tích giùm mình Bài thơ Đàn ghi ta của Locar với! Mình cần gấp để ôn thi

Thảo luận trong 'Ôn thi THPT Quốc gia' bắt đầu bởi blue_star_2211, 30 Tháng năm 2009.

CHIA SẺ TRANG NÀY

Lượt xem: 20,120

  1. Đặt chỗ PEN 2017 - Cập nhật theo mọi thay đổi của kỳ thi THPT QG

    Đăng ký gia nhập BQT DIỄN ĐÀN


    Bài thơ Đàn ghi ta của locar khó thật, thi vào bài đấy chắc mình chết, ai giúp mình với!
     
  2. takashi9181

    takashi9181 Guest


    đúng là khó thật đấy bạn ah mình là dân khối A nên thấy bài nào cũng khó cả
     
  3. ngoc_xih

    ngoc_xih Guest


    m chỉ pt được 1 số fan` cho b thui fan` còn lại b tự lo nha :)
    -Lời đê từ của btho':khi tôi chết hãy chôn tôi cùng với cây đàn[COLOR]
    Cây đàn đc hỉu là btg,sự nghiệp ngt của Lor-ca,là những đóng góp của ông trên lvuc ngt,caay đàn cg như cdoi` của Lor-ca chỉ có gtri khi gắn với Lor-ca,Lor-ca ko còn nữa thì sự sống của cây đàn,của những sáng tạo ngt cg chấm dứt,Thanh Thảo đã lấy lời di chúc đó làm lời đề từ cho bt như 1 thứ chìa khoá nhằm hướng ng` đọc hỉu được thông điệp xâu xa của bt chăng?Nếuhỉu câu nói đó theo nghĩa:ty say đắm của Lorr-ca đối với ngt,ty tha thiết của ông đối với xứ sở TBN thì thật giản đơn, có lẽ ý nghĩa&ước nguyện sâu xa mà ntho' muốn gửi gắm ở đó là sự cak' tân ngt, ntho' ko mún thơ ca cak' tân của mình trở thành vật án ngữ trg sáng tạo của thế hệ sau, ngt phải được đổi mới ko ngừng.ng` cầm bút phải biết chôn những j` Lor-ca đã làm, "chôn"ko có nghĩa là phủ nhận mà phải bít tiếp nối,nhân lên,vượt wa những sáng tạo của ông để vươn tới chân trời ngt khác thường hơn.Đừng để thần tượng của mình đổ bóng xuông tương lai.Nền ngt rất dễ đi vào ja` cỗi,lạc hậu nếu các cá nhân chỉ bít dụa dẫm vào những thứ đã có.
    -H.a "những tiếng đàn bọt nước"
    Tiếng đàn đó ko chỉ tạo ra âm thanh,bản nhạc mà nó còn mang tính tạo hình(bọt nước). nó vùa đem lại sự cảm thụ = thính giác, vừa= thị giác_là điều mà các ntho' siêu thực thường wan tâm khác với quan niêm thông thường.Thanh Thảo sử dụng các ht ngt mang tính chất tượng trưng,siêu thực.Khi kết hợp tiếng đan+bọt nước tạo ra 1 cak' nhìn khác lạ đi, trg cái wen thuộc hiện ra cái xa lạ, cái ai cg tương chừng như đã bít, đã hỉu thì giờ đây, tiếng đàn hiên ra như bọt nước,nó cg có vẻ đpj riêng,tìng cảm riêng:nó căng thổn thức, nó mang đến cho ta cảm jac' mong manh ngắn ngủi thường tan vỡ đột ngột. Điều này cg đúng vơi cuộc đời Lor-ca. những j` mà ông sáng tạo ra đều mang 1 giá trị vừa mang tính thời sự,vừa mang tính vĩnh cửu.
    -h.a "TBN áo choàng đỏ gắt"
    câu thơ có sự kết hợp giữa cái thực là truyền thống đấu bò tót của TBN,1 hoạt đọng văn hoá đã khiến Tbn nổi tiêng toàn tg.Nhưng cái khác thường ở đây là màu đỏ gắt,màu máu. Như vậy h.a cho ta 1 cak' hỉu khác:cả TBN đang trở thành 1 đấu trường lớn, ở đó cuộc đấu giũa ng` với ng`,giữa dân chủ&độc tài,giữa tự do bị bóp nhẹt & thể chế chính trị hà khắc diễn ra rất gay gắt
     

  4. một phần như này cũng giúp mình được khá nhiều rồi. Cám ơn bạn nhé!
     
  5. ba.thanh9x

    ba.thanh9x Guest


    Đây này, thấy hay thì nhấn thanks cho anh em cái:D:D:D
    Đàn ghi ta của Lorca
    Đất nước Tây Ban Nha xinh đẹp với những trận đấu bò rực lửa, với tiếng ghi ta say lòng đã đi vào trong thơ của Garcia Lorca, nhà thơ nhân dân, người chiến sĩ chống phát xít. Sự hy sinh anh dũng của ông trước họng súng của bọn phát xít Franco đã để lại nhiều tiếc thương cho nhân dân Tây Ban Nha. Sức ám ảnh của những bài thơ đầy chất lãng tử của người nghệ sĩ Tây Ban Nha ấy đã gặp gỡ với hồn thơ Thanh Thảo làm nên bài thơ độc đáo Đàn ghi ta của Lorca trong tập thơ Khối vuông rubic.
    Trước hết cần phải thấy không phải ngẫu nhiên mà Thanh Thảo lại chọn hình tượng đàn ghi ta gắn với giây phút cuối cùng của F.G.Lorca. Bởi lẽ người chiến sĩ này đã dùng tiếng ghi ta cất lên lời ca tranh đấu chống lại chủ nghĩa phát xít. Đàn ghi ta là tâm hồn Lorca, là khí phách kiên cường của những người chiến sĩ yêu tự do hòa nhịp trái tim mình với quần chúng nhân dân. Bởi vậy, nỗi xúc động của Thanh Thảo làm nên cảm hứng của bài thơ cũng bắt đầu từ câu thơ của Lorca: “Khi tôi chết hãy chôn tôi với cây đàn ghi ta”.
    Viết về một nhà thơ hiện đại, một người con của đất nước Tây Ban Nha, Thanh Thảo đã dựng nên một chân dung bằng thơ sống động. Không gian mở đầu bài thơ là những biểu tượng đặc trưng của văn hóa xứ sở những trận đấu bò, hiện hữu tất cả chất say phóng cuồng nghệ sĩ:
    những tiếng đàn bọt nước
    Tây Ban Nha áo choàng đỏ gắt
    li-la li-la li-la
    đi lang thang về miền đơn độc
    với vầng trăng chếnh choáng
    trên yên ngựa mỏi mòn...
    Cái độc đáo của bài thơ này chính là ở những thủ pháp hiện đại mà hình ảnh không hề cầu kỳ xa lạ vẫn giúp người đọc hình dung chất Tây Ban Nha không trộn lẫn. Thanh Thảo có lối diễn đạt câu thơ không viết hoa đầu dòng, tạo mạch thơ liên tục, xâu chuỗi với nhau để nối kết các biểu tượng đầy sức ám ảnh : đất nước của những làn điệu ghi ta – Tây Ban cầm, của áo choàng matador - đấu sĩ, của những giấc mơ hiệp sĩ của chàng Đôn Kihôtê đã cuốn hút người đọc bằng chất men say chếnh choáng cả vầng trăng. Không chỉ có thế, ghi ta của chàng nghệ sĩ còn vang những âm điệu rất lạ « li-la li-la li-la » gọi về sắc tím của hoa tử đinh hương, âm thanh và màu sắc hoà quyện, dìu dịu vẻ đẹp của một nỗi buồn trữ tình. Bài thơ cuốn người đọc vào cái âm hưởng li-la ngân mãi không dứt ấy. Đó cũng là những gì đã xuất hiện trong thơ Lorca, ca ngợi một đất nước Tây Ban Nha tươi đẹp và hào hiệp với khát vọng công lý, tự do.
    Tây Ban Nha của thời Lorca còn là đất nước sôi sục những cuộc đấu tranh chống chủ nghĩa phát xít , ghi ta của Lorca cất lên lời ca tranh đấu : «Ghi ta bần bật khóc – Không thể nào - dập tắt » (thơ Lorca). Bởi vậy diễn tả khoảnh khắc người chiến sĩ ấy bị bọn phát xít sát hại, Thanh Thảo cũng đã dựng nên bầu không gian kinh hoàng những ấn tượng chết chóc : Tây Ban Nha hát nghêu ngao - bỗng kinh hoàng –áo choàng bê bết đỏ-Lorca bị điệu về bãi bắn – chàng đi như người mộng du…Những câu thơ tiếp nối diễn tả tột cùng cho cảm giác đau đớn uất nghẹn trước sự tàn bạo của bọn độc tài phát xít :
    tiếng ghi ta nâu
    bầu trời cô gái ấy
    tiếng ghi ta lá xanh biết mấy
    tiếng ghi ta tròn bọt nước vỡ tan
    tiếng ghi ta
    ròng ròng máu chảy…
    Điệp khúc dồn dập qua nhịp thơ Thanh Thảo như đã lột tả được cái bàng hoàng căm phẫn trong bản ghi ta bi tráng! Màu nâu của đất, của làn da rám nắng, màu xanh của lá của bầu trời như tương phản gay gắt và dữ dội với màu đỏ ròng ròng máu chảy. Cảm giác vỡ oà đau đớn uất nghẹn trong tiếng ghi ta tròn bọt nước vỡ tan. Nỗi kinh hoàng trong cảm giác mất mát cũng nhân lên gấp bội, nỗi đau như xé lòng khi hình dung ra cảnh kẻ thù sát hại người nghệ sĩ tranh đấu cho tự do.
    Những câu thơ tiếp theo như đặc tả cho một sự sống khác, mãnh liệt, âm thầm mà bất tử :
    không ai chôn cất tiếng đàn
    tiếng đàn như cỏ mọc hoang
    giọt nước mắt vầng trăng
    long lanh trong đáy giếng
    Đoạn thơ tái hiện khoảnh khắc kẻ thù của Lorca hèn hạ thủ tiêu chàng, ném xác xuống giếng, nhưng qua hình tượng âm thanh tiếng đàn ta nhận ra một sức sống mãnh liệt vẫn tiếp tục. Cảm giác bi tráng hiện hữu qua những liên tưởng về cỏ mọc hoang, giọt nước mắt vầng trăng, đáy giếng tạo cảm giác trống vắng sau sự hy sinh anh dũng của Lorca. Thanh Thảo rất có ý thức khi so sánh tiếng đàn với cỏ mọc hoang để cảm nhận về sức lan toả của sự sống mãnh liệt không gì có thể hủy hoại được. Có khoảng lặng sau ánh sáng vầng trăng nhưng đủ diễn tả nỗi tiếc thương long lanh trong đáy giếng, nơi kẻ thù tưởng có thể vùi chôn tinh thần tự do bất tử của Lorca.
    Vì lẽ đó, những câu thơ Thanh Thảo đã tái hiện sự sống của Lorca thật kỳ diệu và xúc động, con người đã hoá thân vào âm thanh của đàn ghi ta, tan chảy hoà cùng dòng sông bất tận:
    Lorca bơi sang ngang
    Trên chiếc ghi ta màu bạc
    Chàng ném lá bùa cô gái di gan
    Vào xoáy nước
    Chàng ném trái tim mình
    Vào lặng yên bất chợt
    li-la li-la li-la...
    Những câu thơ diễn tả một hành trình đối mặt với định mệnh của người nghệ sĩ tài hoa người Tây Ban Nha, như một thái độ bình thản trước số phận. Lá bùa - định mệnh, trái tim lặng yên để làm nên một sự sống trường tồn vượt qua và vút lên vang động khắp không gian. Khúc đàn tự do ấy lại vang lên : li-la li-la li-la... Tiếng đàn mang tên loài hoa theo tiếng Tây Ban Nha như một sự sống lặng lẽ toả hương, hiện hữu giữa cuộc đời. Hai lần Thanh Thảo dùng động từ ném để diễn tả nhằm làm nổi bật lên vẻ đẹp của con người từ lâu dám coi khinh cái chết, bởi cái chết do kẻ thù gây ra cũng không thể ngăn cản tư tưởng, tâm hồn Lorca hoà vào với sự sống bất tử của nhân dân.
    Đàn ghi ta của Lorca là một bài thơ hay của Thanh Thảo, không chỉ đã tạo dựng chân dung người nghệ sĩ - chiến sĩ Garcia Lorca một cách trung thực, mà còn khiến người đọc cảm nhận rõ vẻ đẹp tâm hồn, tính cách đậm chất Tây Ban Nha của Lorca. Bài thơ giàu nhạc điệu, ngỡ như chính tác giả đã để lòng mình đồng điệu với sự sống Lorca trong giờ phút đối mặt với họng súng quân thù.
    Tiếng đàn ấy, sức sống ấy vẫn ngân vang những tiếng li-la li-la li-la để hiện hữu sống động hình ảnh một Lorca với chiếc ghi ta màu bạc, vẫn rong ruổi trên hành trình dân tộc Tây Ban Nha, hát lên bài ca tranh đấu, bài ca tình yêu sự sống. Phút gặp gỡ của nhà thơ Việt Nam Thanh Thảo với Lorca đã làm nên một bài thơ còn nóng hổi hơi thở cuộc sống hiện đại, ca ngợi người chiến sĩ trong đội ngũ đấu tranh vì tự do công lý, quyết không cúi đầu trước các thế lực bạo tàn.
     

  6. Đàn ghi ta của Lorca" (Thanh Thảo)

    Đàn ghi ta của Lor-ca của Thanh Thảo - một sự cộng hưởng của những khát vọng sáng tạo, một khả năng nhập cảm sâu sắc vào thế giới nghệ thuật thơ Lor-ca, một suy nghiệm thâm trầm về nỗi đau và niềm hạnh phúc của những cuộc đời đã dâng hiến trọn vẹn cho cái đẹp.
    Trong nửa đầu bài thơ, một không gian Tây Ban Nha đặc thù, nhất là không gian miền quê An-đa-lu-xi-a yêu dấu của Lor-ca đã được gợi lên. Giữa không gian đó, nổi bật hình tượng người nghệ sĩ lãng du có tâm hồn phóng khoáng, tha thiết yêu người, yêu đời, nhưng nghịch lí thay, lại không ngừng đi theo một tiếng gọi huyền bí nào đó hướng về miền đơn độc :
    những tiếng đàn bọt nước
    Tây Ban Nha áo choàng đỏ gắt
    li-la li-la li-la
    đi lang thang về miền đơn độc
    với vầng trăng chếnh choáng
    trên yên ngựa mỏi mòn
    ...
    tiếng ghi ta nâu
    bầu trời cô gái ấy
    tiếng ghi ta lá xanh biết mấy
    tiếng ghi ta tròn bọt nước vỡ tan
    Tại sao tác giả lại có thể gợi lên được những điều ấy ? - Trước hết là nhờ "đàn ghi ta của Lor-ca". Tất nhiên, ở đây ta không nói tới một cây đàn cụ thể, dù vẫn biết Lor-ca là nghệ sĩ trình tấu rất xuất sắc ghi ta và dương cầm. Đàn ghi ta ở đây chính là thơ Lor-ca, là bản mệnh của Lor-ca. Đọc thơ Lor-ca, ta thường bắt gặp hình tượng một chàng kị sĩ đi mải miết, vô định dưới vầng trăng khi đỏ, khi đen, khi rạng ngời, khi u tối, khi nồng nàn, khi buốt lạnh,... Ta cũng thường được ngập mình trong phong vị, hương sắc riêng không thể nào quên được của miền quê Gra-na-đa thuộc xứ An-đa-lu-xi-a, nơi ngày xưa từng được xem là "một trong những vương quốc đẹp nhất của châu Phi" do người ả-rập dựng nên. ở đó có những chàng hiệp sĩ đấu bò tót khoác trên mình tấm áo choàng đỏ, có những cô gái Di-gan nước da nâu gợi tình tràn trề sức sống, có những vườn cam, những rặng ô-liu xanh một màu xanh huyền hoặc. Đặc biệt, ở đó luôn vang vọng tiếng đàn ghi ta - âm thanh nức nở, thở than làm vỡ toang cốc rượu bình minh, tựa tiếng hát của một con tim bị tử thương bởi năm đầu kiếm sắc, không gì có thể bắt nó im tiếng (ý thơ trong bài Đàn ghi ta)... Thanh Thảo quả đã nhập thần vào thế giới thơ Lor-ca để lẩy ra và đưa vào bài thơ của mình những biểu tượng ám ảnh bồn chồn vốn của chính thi hào Tây Ban Nha. Nhưng vấn đề không đơn giản chỉ là sự "trích dẫn". Tất cả những biểu tượng kia đã được tổ chức lại xung quanh biểu tượng trung tâm là cây đàn, mà xét theo "nguồn gốc", vốn cũng là một biểu tượng đặc biệt trong thơ Lor-ca - người mê dân ca, "chàng hát rong thời trung cổ", "con sơn ca xứ An-đa-lu-xi-a". Cây đàn từ chỗ mang hàm nghĩa nói về một định hướng sáng tạo gắn thơ với dòng nhạc dân gian, rộng ra, nói về một tình yêu vô bờ và khắc khoải đối với quê hương, đến Thanh Thảo, nó đã nhập một với hình tượng Lor-ca, hay nói cách khác, nó đã trở thành hình tượng "song trùng" với hình tượng Lor-ca. Cây đàn cất lên tiếng lòng của Lor-ca trước cuộc sống, trước thời đại. Nó là tinh thần thơ Lor-ca, là linh hồn, và cao hơn cả là số phận của nhà thơ vĩ đại này. Bởi thế, trên những văn bản thơ trước đây của Lor-ca là một văn bản mới của nhà thơ Việt Nam muốn làm sống dậy hình tượng người con của một đất nước, một dân tộc yêu nghệ thuật, ưa chuộng cuộc sống tự do, phóng khoáng. Hơn thế nữa, tác giả muốn hợp nhất vào đây một "văn bản" khác của đời sống chính trị Tây Ban Nha mùa thu 1936 - cái "văn bản" đã kể với chúng ta về sự bạo ngược của bọn phát xít khi chúng bắt đầu ra tay tàn phá nền văn minh nhân loại và nhẫn tâm cắt đứt cuộc đời đang ở độ thanh xuân của nhà thơ được cả châu Âu yêu quý :
    Tây Ban Nha
    hát nghêu ngao
    bỗng kinh hoàng
    áo choàng bê bết đỏ
    Lor-ca bị điệu về bãi bắn
    chàng đi như người mộng du
    ...
    tiếng ghi ta ròng ròng
    máu chảy
    ở trên, bài thơ của Thanh Thảo đã được (hay bị) trích theo lối cắt tỉa, phục vụ cho việc làm tường minh các ý thơ có trong đó. Trên thực tế, Đàn ghi ta của Lor-ca có một cấu trúc đầy ngẫu hứng, với sự xô nhau, đan cài nhau, tương tác với nhau của các văn bản (đã nói). Chính nhờ vậy, tiếng hát yêu đời của Lor-ca được Thanh Thảo gợi lại, càng trở nên tha thiết hơn giữa tan nát dập vùi và những ám ảnh tưởng phi lí luôn dày vò nhà thơ Tây Ban Nha bỗng trở thành sự tiên tri sáng suốt. Sáng tạo nghệ thuật của Thanh Thảo được bộc lộ rõ trên các giao điểm này. Những hình ảnh, biểu tượng vốn có trong thơ Lor-ca được làm mới để chuyên chở những cảm nhận về chính thơ Lor-ca và về thân phận các nhà thơ trong thời hoành hành của bạo lực. Câu thơ những tiếng đàn bọt nước ở đầu bài nếu được nối kết với các câu thơ khác là tiếng ghi ta tròn bọt nước vỡ tan và tiếng ghi ta ròng ròng - máu chảy, sẽ bộc lộ một tiềm năng ý nghĩa lớn hơn nhiều so với ý nghĩa dễ nhận thấy gắn liền với việc diễn tả âm thanh tuôn trào, sôi động của tiếng đàn. Tiếng đàn giống như tiếng kêu cứu của con người, của cái đẹp trong thời khắc bị đẩy tới chỗ tuyệt diệt. Không có gì khó hiểu khi dưới ngòi bút Thanh Thảo, tiếng đàn cũng có màu (nâu, xanh), có hình thù (tròn), có sinh mệnh (ròng ròng máu chảy), bởi tiếng đàn ở đây chính là sự cảm nhận của nhà thơ nay về tiếng đàn xưa. Theo đó, tiếng đàn không còn là tiếng đàn cụ thể nữa, nó là sự sống muôn màu hiện hình trong thơ Lor-ca và là sinh quyển văn hoá, sinh quyển chính trị - xã hội bao quanh cuộc đời, sự nghiệp Lor-ca. Rồi màu đỏ gắt của tấm áo choàng, không nghi ngờ gì, là sáng tạo của Thanh Thảo. Nó không đơn thuần là màu của một trang phục. Nó có khả năng ám gợi một điều kinh rợn sẽ được nói rõ ra trong khổ thơ sau : áo choàng bê bết đỏ ¬- tức là tấm áo choàng đẫm máu của Lor-ca, của bao con người vốn chỉ biết hát nghêu ngao niềm yêu cuộc đời với trái tim hồn nhiên, ngây thơ, trong trắng, khi bị điệu về bãi bắn một cách tàn nhẫn, phũ phàng, phi lí (câu thơ chàng đi như người mộng du có phần thể hiện sự phi lí không thể nào nhận thức nổi này). Cùng một cách nhìn như thế, độc giả sẽ thấy những thi liệu của thơ Lor-ca (mà truy nguyên, một phần không nhỏ vốn là thi liệu của những bài dân ca An-đa-lu-xi-a) như hình ảnh người kị sĩ đi lang thang, yên ngựa, vầng trăng đã thực sự được tái sinh lần nữa trong một hình hài mới và gây được những ấn tượng mới. Các từ miền đơn độc, chếnh choáng, mỏi mòn gắn với chúng đã tạo ra một trường nghĩa chỉ sự mệt mỏi, bất lực, bồn chồn, thắc thỏm không yên của con người khi đối diện thực sự với cái bản chất phong phú vô tận của cuộc sống. Với kiểu tạo điểm nhấn ngôn từ của Thanh Thảo, ta hiểu rằng cảm giác đó không chỉ có ở Lor-ca. Nó là một hiện tượng có tính phổ quát, không của riêng ai, không của riêng thời nào, tất nhiên, chỉ được biểu hiện đậm nét và thực sự trở thành "vấn đề" trong thơ của những nhà thơ luôn thắc mắc về ý nghĩa của tồn tại. Gồm một chuỗi âm thanh mơ hồ khó giải thích, dòng thơ li-la li-la li-la xuất hiện hai lần trong thi phẩm một mặt có tác dụng làm nhoè đường viền ý nghĩa của từng hình ảnh, biểu tượng đã được ném ra chừng như lộn xộn, mặt khác, đảm nhiệm một phần chức năng liên kết chúng lại thành một chỉnh thể, nhằm biểu hiện tốt nhất cái nhìn nghệ thuật của tác giả và giải phóng bài thơ khỏi sự trói buộc của việc thuật, kể những chuyện đã xảy ra trong thực tế.
     

  7. tiếp

    Quả vậy, dù không có sự kiện nào của cuộc đời Lor-ca được kể lại một cách rành mạch, chi tiết, nhưng độc giả hiểu thơ không vì thế mà cho rằng thiếu. Cái người ta thấy đáng quan tâm lúc này nằm ở chỗ khác. Đó là sự tự bộc lộ của chủ thể sáng tạo khi ráo riết suy nghĩ về số phận đầy bất trắc của nghệ thuật và khả năng làm tan hoà những suy nghĩ ấy trong một thứ nhạc thơ tác động vào người tiếp nhận bằng hình thức ám gợi tượng trưng hơn là hình thức giãi bày, kể lể kiểu lãng mạn. Tất nhiên, chúng ta có quyền cắt nghĩa tại sao lại li-la chứ không phải là cái gì khác. Hoa li-la (tử đinh hương) với màu tím mê hoặc, nao lòng, từng là đối tượng thể hiện quen thuộc của nhiều thi phẩm và hoạ phẩm kiệt xuất trong văn học, nghệ thuật phương Tây chăng ? Hay đó là âm thanh lời đệm (phần nhiều mang tính sáng tạo đột xuất) của phần diễn tấu một ca khúc, hoặc nữa là âm thanh mô phỏng tiếng ngân mê đắm của các nốt đàn ghi ta dưới tay người nghệ sĩ ?... Tất cả những liên hệ ấy đều có cái lí của chúng !
    ở nửa sau của bài thơ, tác giả suy tưởng về sức sống kì diệu của thơ Lor-ca nói riêng và về sự trường tồn của nghệ thuật chân chính nói chung, vốn được sáng tạo bằng chính trái tim nặng trĩu tình yêu cuộc sống của các nghệ sĩ :
    không ai chôn cất tiếng đàn
    tiếng đàn như cỏ mọc hoang
    giọt nước mắt vầng trăng
    long lanh đáy giếng
    đường chỉ tay đã đứt
    dòng sông rộng vô cùng
    Lor-ca bơi sang ngang
    trên chiếc ghi ta màu bạc
    chàng ném lá bùa cô gái Di-gan
    vào xoáy nước
    chàng ném trái tim mình
    vào lặng yên bất chợt
    li-la li-la li-la...
    Câu thơ không ai chôn cất tiếng đàn có lẽ đã được bật ra trong tâm thức sáng tạo của Thanh Thảo khi ông nghĩ tới lời thỉnh cầu của Lor-ca trong bài Ghi nhớ - lời thỉnh cầu đã được dùng làm đề từ cho bài thơ Đàn ghi ta của Lor-ca. Không, ở đây không có thao tác đối lập sắc lẻm của lí trí mà nhiều thi sĩ ưa dùng trong các bài thơ "chân dung" hay "ai điệu", nhằm làm nổi bật những tứ thơ "mới" mang tính chất "ăn theo". Chỉ có sự đau đớn trước cái chết thảm khốc của một thi tài mãnh liệt, mà xác bị quăng xuống một giếng sâu (hay vực ?) gần Gra-na-đa. Dĩ nhiên, ý nguyện của Lor-ca - một ý nguyện thể hiện chất nghệ sĩ bẩm sinh hoàn hảo của nhà thơ, nói lên sự gắn bó vô cùng sâu nặng của ông đối với nguồn mạch dân ca xứ sở - đã không được thực hiện. Nhưng nghĩ về điều đó, những liên tưởng dồn tới và ta bỗng vỡ ra một chân lí : không ai chôn cất tiếng đàn và dù muốn chôn cũng không được ! Đây là tiếng đàn, một giá trị tinh thần, chứ không phải là một cây đàn vật thể. Tiếng đàn ấy trường cửu cùng tự nhiên và hơn thế, bản thân nó chính là tự nhiên. Nó vẫn không ngừng vươn lên, lan toả, ngay khi người nghệ sĩ sáng tạo ra nó đã chết. Dù thật sự thấm thía chân lí nói trên, tác giả vẫn không ngăn nổi lòng mình khi viết ra những câu thơ đau xót hết mực, thấm đượm một cảm giác xa vắng, bơ vơ, côi cút, như cảm giác của ta khi thấy cỏ mọc hoang đang ngao hát bài ca vắng người giữa mang mang thiên địa. Không phải ngẫu nhiên mà trong ít nhất hai phương án ngôn từ có thể dùng, Thanh Thảo đã lựa chọn cách diễn đạt không ai chôn cất chứ không phải là không ai chôn được ! Đến lượt độc giả, giọt nước mắt vầng trăng cứ mãi làm ta thao thức, dù nó long lanh trong im lặng, và hình như càng im lặng trong thăm thẳm đáy giếng, nó lại càng long lanh hơn bao giờ hết.
    Từ câu đường chỉ tay đã đứt đến cuối bài, nhịp điệu, tiết tấu của thi phẩm không còn gấp gáp và dồn bức nữa. Nó chậm rãi và lắng sâu. Điều này tuân theo đúng lô gích tái hiện và suy ngẫm (tạm quy về phạm trù "nội dung") mà tác giả chọn lựa. Nhưng quan trọng hơn, nó tuân theo lô gích tồn tại của chính cuộc đời : tiếp liền cái chết là sự sinh thành, sau bộc phát, sôi trào là tĩnh lặng, trầm tư, nối theo sự mù loà, khủng hoảng (của xã hội loài người) là sự khôn ngoan, chín chắn,... Trong muôn nghìn điều mà con người phải nghĩ lại khi đã "khôn dần lên", sự hiện diện của nghệ thuật trong đời sống là một trong những điều khiến ta trăn trở nhiều nhất. Việc quy tội, kết tội cho một đối tượng cụ thể nào đó đã đối xử thô bạo với nghệ thuật không còn là chuyện thiết yếu nữa. Hãy lắng lòng để chiêm ngưỡng một sự siêu thoát, một sự hoá thân. Trên dòng sông của cuộc đời, của thời gian vĩnh cửu mà trong khoảnh khắc bừng tỉnh thoát khỏi mê lầm, ta tưởng thấy nó hiện hình cụ thể và dăng chiếu ngang trời, có bóng chàng nghệ sĩ Lor-ca đang bơi sang ngang trên chiếc ghi ta màu bạc. Chàng đang vẫy chào nhân loại để đi vào cõi bất tử. Chiếc ghi ta, cũng là con thuyền thơ chở chàng, có ánh bạc biêng biếc, hư ảo một màu huyền thoại...
    Trên thực tế, cái chết của Lor-ca là cái chết tức tưởi do bọn phát xít Frăng-cô gây nên. Nhưng nhìn suốt chiều dài lịch sử, ta thấy Lor-ca không phải là trường hợp nghệ sĩ đầu tiên hay cuối cùng chịu kết cục bi thương bởi các thế lực thù địch với cái đẹp. Vậy phải chăng có thể xem những khổ nạn liên tục là một phần tất yếu trong định mệnh của họ ? Hẳn Thanh Thảo đã nghĩ vậy khi viết tiếp những câu thơ thật gọn nghẽ, "nhẹ nhõm" và "mênh mang" (ta hãy chú ý tới điểm rơi cuối dòng thơ của các từ, cụm từ như đã đứt, vô cùng, sang ngang). Dù ai tiếc thương mặc lòng, đối với người nghệ sĩ như Lor-ca, khi đường chỉ tay đã đứt (đường chỉ tay như dấu ấn của số mệnh đóng lên cơ thể con người), chàng đã dứt khoát được giải thoát. Còn nuối làm chi lá bùa hộ mệnh được xem là vật tàng trữ những sức mạnh thần diệu mà cô gái Di-gan trao cho. Chàng, dứt khoát và mạnh mẽ, ném nó "chìm lỉm" (chữ của Hàn Mặc Tử) vào xoáy nước hư vô, như ném trái tim mình vào lặng yên bất chợt - cái lặng yên của sự "đốn ngộ", cái lặng yên sâu thẳm, anh minh, mà ở đó, lời nói đã tan đi trong chính nó. Chàng đã đoạt lấy thế chủ động trước cái chết của mình. Chàng đã thắng không chỉ lũ ác nhân mà còn thắng cả chính định mệnh và hư vô nữa. Từ điểm này nhìn lại, ta bỗng thấy câu thơ chàng đi như người mộng du ở phần trên có thêm tầng nghĩa mới. Bị lôi đến chỗ hành hình, Lor-ca vẫn sống như người trong cõi khác. Chàng đang bận tâm đuổi theo những ý nghĩ xa vời. Chàng đâu thèm chú ý tới máu lửa quanh mình lúc đó. Chàng đã không chấp nhận sự tồn tại của bạo lực. Chàng chết, nhưng kẻ bất lực lại chính là lũ giết người ! ở đây, có một cái gì gợi ta nhớ tới sự tuẫn nạn của Chúa Giê-su trên núi Sọ. Lại thêm một "văn bản" nữa ẩn hiện tỏ mờ dưới văn bản thơ của Thanh Thảo[1] !...
    Trong đoạn thơ cuối bài vừa phân tích, người đọc càng nhìn thấy rõ hơn sự vững vàng của tác giả trong việc phối trí các hình ảnh, biểu tượng lấy từ nhiều "văn bản" khác nhau vào một tổng thể hài hoà. Tưởng không có gì chung giữa đường chỉ tay, lá bùa, xoáy nước và cả lặng yên nữa. Vậy mà, nhờ được "tắm" trong một "dung môi" cảm xúc có cường độ mạnh cùng sự suy tư có chiều sâu triết học, tất cả chúng trở nên ăn ý với nhau lạ lùng để cùng cất tiếng khẳng định ý nghĩa của những cuộc đời dâng hiến hoàn toàn cho nghệ thuật, cũng là cho một nhu cầu tinh thần vĩnh cửu của loài người. Là sản phẩm tinh tuý của những cuộc đời như thế, thơ ca làm sao có thể chết ? Nó tồn tại như là hơi thở xao xuyến của đất trời. Nó gieo niềm tin và hi vọng. Nó khơi dậy khát khao hướng về cái đẹp. Nó thanh lọc tâm hồn để ta có được tâm thế sống an nhiên giữa cuộc đời không thôi xáo động, vĩnh viễn xáo động. Muốn mô tả nó ư ? Chỉ có thể, như Thanh Thảo, sau một thoáng mặc tưởng, bật thốt lên : li-la li-la li-la...
    Để lòng mình ngân theo chuỗi âm thanh ấy, ta hiểu rằng trong cuộc tương tranh không ngừng và hết sức thú vị giữa những cách diễn tả đặc hữu của văn học và cách diễn tả mang tính chất ám gợi huyền hồ của âm nhạc, cuối cùng, ở bài thơ của Thanh Thảo, cách diễn tả của âm nhạc đã chiếm ưu thế. Điều này hiển nhiên là một sự lựa chọn có ý thức. Để nói về nỗi cô đơn, cái chết, sự lặng yên, "lời" vẫn thường gây vướng víu, gây nhiễu. Chỉ có nhạc với khả năng thoát khỏi dấu ấn vật chất của sự vật khi phản ánh nó, trong trường hợp này, là phương tiện thích hợp. Tất nhiên, Thanh Thảo không phải đang làm nhạc mà là làm thơ. Nói nhạc ở đây không có gì khác là nói tới cách thơ vận dụng phương thức của nhạc - cái phương thức ám thị, khước từ mô tả trực quan - để thấu nhập bề sâu, "bề xa" của sự vật. Từ lâu, các nhà thơ tượng trưng chủ nghĩa đã hướng tới điều này. Dù không nhất thiết phải quy Đàn ghi ta của Lor-ca vào loại hình thơ nào, ta vẫn thấy nó đậm nét tượng trưng. Chẳng có gì lạ khi với bài thơ này, Thanh Thảo muốn thể hiện mối đồng cảm sâu sắc đối với Lor-ca -. cây đàn thơ lạ lùng trong nền thi ca nhân loại ở nửa đầu của thế kỉ XX đầy bi kịch
     
  8. phuocthinht

    phuocthinht Guest


    eo ơi nhìn hoa cả mắt@-)
    Nhưng cũng cảm ơn nha! :D
     

  9. nói thật mình cũng đang tìm bài phân tích của bài thơ "đàn ghi ta của lorca" bài này khó phân tích quá ah.
     

  10. hehehe, nhưng bây giờ thì cũng khỏe rồi thanks mấy you nha!!!!!!!
     

  11. loa loa loa loa ...
    bà con ơi, ai có rảnh thì giúp tôi với.
    tôi đang gặp trục trặc với vở kịch"hồn trương ba, da hang thịt" ai đó giúp tui phân tích hình ảnh và tâm trạng của "hồn trương ba" đi
    thanks bà con đã lắng nghe, mong mọi người giúp dùm nha
     
  12. codon11a3

    codon11a3 Guest


    ba gjao mjnh bat fan tjck doan tu ''tiếng ghi ta nâu........long lanh dáy giếng''. mat ban khoi C oi
    Cứu Với

    Chú ý dùng vietkey nhé!
     
    Sửa lần cuối bởi BQT: 2 Tháng mười hai 2010
  13. vjtran

    vjtran Guest


    - Tiếng ghi ta nâu
    - Tiếng ghi ta xanh
    - Tiếng ghi ta tròn bọt nước vỡ tan
    - Tiếng ghi ta ròng ròng máu chảy
    ~> Nghệ thuật ẩn dụ chuyển đổi cảm giác, màu sắc. Tiếng đàn tượng trưng cho nghệ thuật của Lỏrca~> nổi sót xa về khát vọng cách tân nghệ thuật còn dang dở.
    => Qua hai lần cái chết "áo choàng bê bết đỏ" và "tiếng ghi ta ròng ròng máu chảy"_ cái chết về thể xác và cái chết về tinh thần, từ đó thấy đc sự đồng cảm sót thương của tác giả và người đời đối với Lorca.
    - Không ai chôn cất tiếng đàn
    - Tiếng đàn như cỏ mọc hoang
    ~> Người đời sau khong thể quên đc những thành tựu nghệ thuật của Lorca, trái với lời di chúc mà Lorca đã mong muốn "khi chết hãy chôn tôi với cây đàn"_ mong muốn nghệ thuật của mình được cách tân, đổi mới, nhưng nỗi xốt thương hậu thế vẫn còn và sự hồi sinh mạnh mẽ của tiếng đàn (như cỏ mọc hoang)
    => Cái đạp và nghệ thuật chân chính luôn trường tồn như chính tiếng đàn của lorca vậy, không một thế lực nào có thể hủy diệt đc nó.
    - Giọt nước mắt vầng trăng
    - Long lanh trong đáy giếng
    ~> Nghệ thuật miêu tả tượng trưng, gợi lại hình ảnh bọn phát xít bắn chết lorca ném xuống giếng để phi tan ~> nổi đau của người đời đối với cái chết của lorca và sự đồng cảm xót thương. Trong tiếng đàn ấy, nổi đau và tình yêu, cái chết và sự bất tử hoà quyện vào nhau tạo nên 1 nổi sót xa trước cái chết của một thiên tài là sự nuôi stiếc về hành trình ccáh tân nghệt thuật còn gian dở, đọng lại ở 2 hình ảnh rất đẹp nhưng buồn: Giọt nước mắt- vầng trăng.
     
  14. bebupro

    bebupro Guest


    cám ơn nhiều nha mai mình thi văn rồi hi vọng cho ngay bài này
     

  15. Phân tích bài thơ "Đàn ghita của Lorca"_Thanh Thảo

    li la li la li la...
    Có tiếng đàn ngân vang giữa thảo nguyên xanh thẳm...Vó ngựa lang thang, ai đang hát bên trời nghe tha thiết: "Khi tôi chết hãy chôn tôi với cây đàn"...Lorca, một nhân cách nghệ sĩ cao đẹp, một số phận bi thảm trái ngang đã làm rung động sâu sắc hồn thơ đậm chất triết luận suy tư của Thanh Thảo. Ông đã viết về con người ấy bằng tất cả niềm cảm phục, đồng cảm, xót thương trong một bài thơ đầy nhạc tính: "Đàn ghi ta của Lorca".
    Bài thơ mở đầu bằng những hình ảnh bồn chồn ám ảnh:
    "những tiếng đàn bọt nước
    Tây Ban Nha áo choàng đỏ gắt
    li la li la li la
    đi lang thang về miền đơn độc
    với vầng trăng chếnh choáng
    trên yên ngựa mỏi mòn"
    Chân dung Lorca được khắc tạc qua một nét chấm phá: "tiếng đàn bọt nước". Người nghệ sĩ dân gian với tiếng đàn của mình hiện lên như là tâm điểm của bức tranh "Tây Ban Nha áo choàng đỏ gắt". Hình ảnh thơ gợi liên tưởng đến một miền không gian đậm màu sắc văn hóa xứ sở Gra-na-đa, nơi có những đấu trường bò tót sôi động, ánh màu đỏ áo choàng của những dúng sĩ kiêu hùng, gan dạ. Lorca là một trong số đó. Chàng khiêu chiến với "con bò tót" Phát-xít, với cả một nền chính trị độc tài Tây Ban Nha. Chàng hát lên bằng thơ bài ca của tự do, của sức sống mãnh liệt. Chàng lấy cây đàn làm vũ khí đấu tranh cho chính nghĩa, cho lẽ phải ở đời. Một mình chàng đương đầu với cả nền nghệ thuật già nua, một mình chàng mải mê trên con đường cách tân, đổi mới văn nghệ. Chàng chỉ có một mình. Cái vẻ đẹp lãng du, phóng khoáng không che nổi trái tim chàng đơn độc. Sự cô đơn, lẻ loi như được tô đậm hơn thêm bởi không gian bao la rộng lớn. "Đơn độc, lang thang, chếnh choáng, mỏi mòn", những từ láy được sử dụng liên tiếp làm nhịp thơ trải dài, như thoáng gợi một tâm hồn nghệ sĩ du ca "đơn thương độc mã". Nhưng dẫu vậy không ai có thể phủ nhận tài năng của chàng, "con chim họa mi" giữa bầu trời châu Âu cao rộng. Và Thanh Thảo kính cẩn nghiêng mình trước bức tượng đài "người hát rong trung cổ" mà thế giới vẫn hằng gọi tên: LORCA.
    Yêu mến tấm lòng, tài năng của Lorca, làm sao nhà thơ không đau đớn cho được trước bi kịch chàng phải trải qua:
    "Tây Ban Nha
    hát nghêu ngao
    bỗng kinh hoàng
    áo choàng bê bết đỏ
    Lorca bị điệu về bãi bắn
    chàng đi như người mộng du"
    Vẫn lối kết hợp từ phóng khoáng mà cô đúc, những câu thơ ngắn gọn, nhịp nhanh đặc biệt đã tái hiện giây phút bi phẫn nhất của cuộc đời Lorca. Sự chấn động kinh hoàng của dân tộc Tây Ban Nha,, của Thanh Thảo và của chính Lorca như ngưng đọng trong một từ "bỗng" rồi chợt đổ òa ra khi thấy sắc đỏ áo choàng. Không còn là màu đỏ của kiêu hùng dũng sĩ, nó là mà của máu, của đau thương bi phẫn tột cùng. Đến đây nhịp điệu đứt gãy của vần thơ làm bùng nổ cảm xúc của người đọc, nén một tiếng kêu đau thương không cất nổi thành lời bởi vì chính bước chân mộng du kia. Là Lorca kinh hoàng trong đau thương, hay là Lorca vẫn bay bổng, lãng mạn dưới lưỡi hái tử thần? Chẳng ai rõ nữa. Nhưng dù thế nào tiếng thơ vẫn là tiếng đau, tiếng xót nhức nhối không yên, tiếng kêu thương bất lực, tuyệt vọng.
    "tiếng ghi ta nâu
    bầu trời cô gái ấy
    tiếng ghi ta lá xanh biết mấy
    tiếng ghi ta tròn bọt nước vỡ tan
    tiếng ghi ta ròng ròng
    máu chảy"
    Cả cuộc đời Lorca đã phổ vào trong tiếng nhạc diệu kỳ. Ở đó, ta cảm thấu được tâm hồn Lorca, một Lorca trầm lặng, nghĩ suy (tiếng ghi ta nâu), một Lorca tràn đầy hi vọng (tiếng ghi ta lá xanh biết mấy), một Lorca ngỡ ngàng đầy đau xót (tiếng ghi ta tròn bọt nước vỡ tan), một Lorca đau thương với cái chết thảm khốc, bi thiết (tiếng ghi ta ròng ròng máu chảy). Tiếng ghi ta đi trọn vẹn cuộc đời Lorca ám ảnh một tiếng "thở than", "van vỉ", kêu khóc. "Ơi ghi ta-trái tim ngươi tử thương dưới năm đầu kiếm sắc" (Lorca). Âm nhạc đã thực sự hóa thành linh hồn, trở thành thân phận, một thân phận đã được định đoạt bởi thứ định mệnh mỏng manh "bọt nước vỡ tan" và nghiệt ngã "ròng ròng máu chảy". Hình ảnh "tiếng ghi ta" cứ láy đi láy lại với những liên tưởng độc đáo, ấn tượng tạo chất nhạc đậm đà cho lời thơ. Câu thơ gợi một cái gì không thể diễn tả được bằng lời, chỉ có thể tự cảm nhận bằng trái tim, và phải là trái tim thiết tha yêu mến cái đẹp. Lúc đó ta mới thấm thía cái dư ba của âm thanh, hình ảnh, nhạc điệu và cảm xúc trong thơ.
    "Chữ tài liền với chưa tai một vần". Lời nguyền ấy đã "ám" vào cuộc đời Lorca. Chàng ngã xuống, cả thế giới nhìn chàng ngã xuống như một kỵ sĩ kiêu hùng ngã ngựa. Nhưng rời khỏi yên ngựa , chàng kỵ sĩ đi vào cõi vĩnh hằng. Lorca bất tử cùng nghệ thuật:
    "không ai chôn cất tiếng đàn
    tiếng đàn như cỏ mọc hoang
    giọt nước mắt vầng trăng
    long lanh trong đáy giếng"
    Tiếng đàn được tượng trưng hóa trở thành một linh hồn, hơn thế trở thành một thân thể, một sinh thể "không ai chôn cất". Thân xác Lorca đã bị vùi lấp ở nơi nấm mồ vô danh nào không ai rõ, chỉ biết tiếng đàn nghệ thuật của Lorca thì vẫn còn, vẫn bay trên những thảo nguyên mênh mông bất tận. Tiếng đàn chất chứa khát vọng sống mãnh liệt không thể bị tiêu diệt, nó vẫn sinh sôi nảy nở bằng sức sống tự nhiên không gì ngăn chặn nổi: "tiếng đàn như cỏ mọc hoang". Câu thơ thể hiện niềm tin tha thiết vào sự trường tồn bất tử của nghệ thuật Lorca nhưng vẫn thấp thoáng nỗi đau day dứt. Sự nghiệp cách tân nghệ thuật còn dang dở, Lorca đã ra đi. Nghệ thuật TBN thiếu kẻ dẫn đường, chỉ còn là cỏ mọc hoang. Thanh Thảo làm lay động lòng độc giả bằng hình ảnh thơ tượng trưng đa nghĩa, gợi một nỗi buồn vô hạn, ai oán, xót xa.
    "giọt nước mắt vầng trăng
    long lanh trong đáy giếng"
    Câu thơ mang dáng dấp của nghệ thuật sắp đặt gợi ra biết bao liên tưởng. Nhà thơ lược bỏ tối đa các quan hệ từ, hình ảnh trùng phức, cảm xúc gián đoạn, tư duy đa chiều. Đó là giọt nước mắt của vầng trăng hay là giọt nước mắt như vầng trăng? Đó là giọt huyết lệ, là niềm đau đớn khôn nguôi trước cái chết bi phẫn của Lorca hay là giọt ngọc châu trong trẻo bất tử hóa Lorca cùng nghệ thuật của người? Có thể nói đây là hai câu thơ biến ảo nhất trong bài.
    Đoạn thơ cuối là sự giã từ của Lorca với cuộc đời trần thế:
    "đường chỉ tay đã đứt
    dòng sông rộng vô cùng
    Lorca bơi sang ngang
    trên chiếc ghi ta màu bạc
    chàng ném lá bùa cô gái Di-gan
    vào xoáy nước
    chàng nén trái tim mình vào lặng im bất chợt
    li la li la li la..."
    Đàn ghi ta- con thuyền nghệ thuật đang chở Lorca vào cõi vĩnh hằng. Cái chết đến đây như đã nguôi ngoai niềm bi phẫn, nó trở thành một sự giải thoát, nhẹ nhàng và thanh thản. Những ám ảnh về cuộc đời số phận đều đã tan biến, tựa như nước chảy qua lòng bàn tay. Trái tim Lorca đã ngủ yên trong lòng nhân loại, xin cứ giữ sự im lặng bình yên này để chàng đi vào cõi bất tử. Âm thanh tiếng đàn lại được láy lại. Một sự tiễn đưa đầy ý nghĩa chăng? "li la li la li la...". Âm nhạc của chàng còn mãi vang vọng trong nhân gian và trong lòng hậu thế. Nó bất diệt như loài hoa tử đinh hương: hoa li la. Cuộc sống đã nở hoa từ cái chết của chàng.
    Bài thơ như một khúc nhạc trữ tình chếnh choáng ánh sáng, hương thơm. Nhạc điệu thay đổi linh hoạt, cấu trúc thơ mang dáng dấp của bản giao hưởng từ êm ái du dương,đẩy lên cao trào mạnh mẽ rồi lắng sâu trong trầm lặng suy tư. Chất nhạc được tạo nên từ vần, nhịp, những điệp từ... Hệ thống hình ảnh tượng trưng đa nghĩa gợi cho người đọc "cảm giác tan chảy trong sự sống tưởng tượng". Bài thơ vì thế mà đọng lại bao dư vị, ám ảnh hồn người một nhân cách nghệ sĩ cao đẹp mà chịu nhiều bất hạnh Lorca.
    Và đến hôm nay, giữa biết bao âm thanh bộn bề của cuộc sống, ta đôi khi vẫn thấy ngân nga trong tim tiếng đàn ghi ta của con người ấy: li la li la li la....

    :Mloa_loa::Mloa_loa::Mloa_loa::khi (4)::khi (4)::khi (4):