Chào mừng bạn đến với HMForum. Vui lòng đăng ký để sử dụng nhiều chức năng hơn!

các bước làm bài văn nghị luận

Thảo luận trong 'Ôn thi THPT Quốc gia' bắt đầu bởi phaodaibatkhaxampham, 17 Tháng hai 2009.

CHIA SẺ TRANG NÀY

Lượt xem: 29,891

  1. Đặt chỗ PEN 2017 - Cập nhật theo mọi thay đổi của kỳ thi THPT QG

    Phương án thi năm 2017 sẽ không thay đổi


    Hãy tưởng tượng với một bài văn cần có đủ 4 ý, bạn diễn đạt rất hay, phân tích sát vấn đề, sâu sắc trong từng khía cạnh, dẫn chứng rất sinh động, nhưng bạn chỉ nêu được 2 trong 4 ý cần có. Điều gì sẽ xảy ra? Bài văn của bạn có hay đến mức nào đi chăng nữa điểm số tối đa của bạn cũng chỉ đạt 50-60% số điểm, không hơn. Lập dàn bài trước khi làm bài thi chính là một cách để tránh sót và lặp ý.

    Dàn bài được lập một cách chi tiết hay sơ lược phụ thuộc vào từng hoàn cảnh cụ thể. Trong quá trình ôn tập, chúng mình nên làm quen với việc lập dàn ý chi tiết. Còn trong phòng thi, để tiết kiệm thời gian chúng ta nên vạch nhanh một số ý chính để hình dung hướng đi bài viết của mình. Trong quá trình làm bài, bạn sẽ bổ sung dàn bài của mình bằng những ý nhỏ hơn và tiến hành triển khai trong bài viết.

    Đề văn ĐH thường có ba phần khá rõ ràng: 1 câu về kiến thức cơ bản (VD: cuộc đời, sự nghiệp của một tác gia, đặc điểm nghệ thuật của một tác gia...), 1 câu yêu cầu bình giảng, phân tích một đoạn trong một bài thơ, 1 câu yêu cầu nghị luận về các vấn đề trong một tác phẩm (thường là văn xuôi, truyện ngắn), một giai đoạn, hoặc những vấn đề lớn bao quát nhiều tác phẩm...

    Thường thì chỉ với bài văn nghị luận về một vấn đề trong tác phẩm văn xuôi, hay trong cả giai đoạn thì việc lập dàn bài mới thực sự phát huy lợi thế của mình. Công việc của bạn là chia nội dung môn Văn ra làm ba nhóm theo ba dạng đề như đã nói trên. Và bây giờ tập trung lập dàn bài cho từng tác phẩm văn xuôi theo

    1. Nắm chắc nội dung toàn tác phẩm

    Để biết mình đã nắm chắc tác phẩm hay chưa, bạn hãy trả lời các câu hỏi sau. Tác phẩm này do ai sáng tác? Trong hoàn cảnh nào? Đề tài và chủ đề của tác phẩm? Bạn có thể tóm tắt nội dung của tác phẩm đó chưa (đối với tác phẩm văn xuôi)? Đối với tác phẩm thơ thì không chỉ nắm nội dung toàn tác phẩm bạn còn phải học thuộc lòng những phần nội dung nằm trong chương trình học. Các thủ pháp nghệ thuật chủ đạo trong tác phẩm này là gì? v.v

    2. Xem xét các dạng đề đối với tác phẩm đó (dạng đề ở đây được hiểu là về thể loại và nội dung)

    VD: Với tác phẩm Vợ nhặt, chúng ta có thể gắt gặp các dạng đề nghị luận về: các nhân vật trong tác phẩm (Tràng, bà cụ Tứ, vợ Tràng), giá trị hiện thực và nhân đạo trong tác phẩm, nghệ thuật miêu tả tâm lý và khắc họa nhân vật, nghệ thuật xây dựng tình huống truyện...

    3. Lập dàn bài chi tiết cho từng dạng đề ở mỗi tác phẩm

    Đối với mỗi dạng đề các bạn cần lập ra cho mình một dàn bài. Tuy hơi mất thời gian nhưng điều này sẽ giúp bạn lường hết mọi tình huống đề có thể bắt gặp và không phải lúng túng khi làm bài thi.

    Với đề phân tích nhân vật, bao giờ các bạn cũng phải vạch cho mình hai ý chính nhất: ngoại hình và tính cách. Bên cạnh đó một số yếu tố như: ngôn ngữ, hành động, cử chỉ, mối quan hệ với xã hội với các nhân vật khác. Tất cả các yếu tố này tựu trung lại cũng bổ trợ và làm bật lên tính cách của nhân vật. Song song với phân tích nội dung, các bạn cần lưu ý và nhấn mạnh đến các thủ pháp nghệ thuật xây dựng nhân vật.

    Hầu hết các nhân vật trong tác phẩm văn học thường mang tính hình tượng, đại diện cho một tầng lớp, một thế hệ nên sau quá trình phân tích ngoại hình và tính cách các bạn cần rút ra được thông điệp mà nhà văn muốn gửi gắm qua tác phẩm đó.

    Trong mỗi ý lớn như vậy sẽ có thêm nhiều ý nhỏ hơn, bạn hãy dùng một mũi tên cho một ý để sơ đồ hóa dàn bài của mình. Và ở mỗi ý nhỏ, các bạn cần tìm ra những dẫn chứng phù hợp minh chứng cho những đặc điểm đó. Dẫn chứng chính là những đoạn trích trong tác phẩm, bạn cần học thuộc một số câu văn tiêu biểu để minh chứng cho những ý kiến đánh giá của mình trong bài viết. Qua phân tích những dẫn chứng đó nhân vật của bạn sẽ hiện lên với đầy đủ tính cách, chân thực và sống động.

    Đối với dạng đề tổng hợp nghị luận về một vấn đề văn học (VD: giá trị nhân đạo trong các tác phẩm của Nam Cao), chúng ta cần đi từ vấn đề bao quát nhất:

    - Nhân đạo
    Nhân đạo là gì?
    Biểu hiện của tinh thần nhân đạo: Yêu thương con người, cảm thông sâu sắc với những nỗi đau của con người, thông cảm với hoàn cảnh sống của nhân vật (nhiều khi tinh thần nhân đạo được phản ánh ngay trong những giá trị hiện thực), hướng con người một cuộc sống tốt đẹp hơn ...đều là những biểu hiện của tinh thần nhân đạo.

    - Tinh thần nhân đạo trong tác phẩm của Nam Cao
    + Khái quát về các tác phẩm của Nam Cao, các đề tài chính (đời sống của người nông dân và trí thức nghèo)
    + Tinh thần nhân đạo thể hiện trong tác phẩm của Nam Cao như thế nào? bằng những hình ảnh gì? trong tác phẩm nào? Vấn đề tác giả đặt ra trong tác phẩm là gì?........
    + Giá trị nhân đạo biểu hiện trong tác phẩm của Nam Cao có gì khác so với các nhà văn khác ở các tác phẩm khác không? (có thể so sánh với các tác phẩm Vợ nhặt, Vợ chồng A Phủ) v.v

    Lần lượt, bạn tự đặt ra những câu hỏi và trả lời cho câu hỏi của chính mình. Điều này sẽ giúp bạn vạch được cho mình những ý chính thật đầy đủ. Sau khi có được những ý chính bạn mới triển khai các ý phụ. Thêm vào đó bạn có thể tham khảo các bài văn hay để bổ sung các ý cần thiết.

    Bằng cách sơ đồ hóa dàn bài bằng những gạch đầu dòng và mũi tên sẽ giúp bạn thấy rõ các ý mà mình định triển khai. Và như thế, việc sót ý là một điều hiếm khi xảy ra khi bạn làm bài thi. Chúc các bạn thành công!

    Bạn có tham gia vào box Văn học của diễn đàn hocmai.vn để cùng trao đổi và học hỏi kinh nghiệm học và thi của rất nhiều bạn học sinh trên mọi miền Tổ quốc hoặc tham gia làm bài thi thử tốt nghiệp THPT để có thêm kiến thức môn Văn nhé.

    Nguồn Internet
     
  2. trinhluan

    trinhluan Guest


    Làm thế nào để xác định được dạng đề!

    Tớ có câu hỏi này mong tất cả mọi người cùng vào bày tỏ những kinh nghiệm cho nhau:

    Làm thế nào để xác định được đúng đề văn và viết như thế nào để tránh tình trạng lạc đề!

    Mong mọi người cùng nhau thảo luận!
     
  3. conu

    conu Guest


    Cậu đọc 1 đề văn hãy chịu khó phân tích đề, sau đó đưa những vấn đề được nêu ra trong đề bài về thành các luận điểm:
    vd: phân tích tính cổ điển và hiện đại trong bài thơ "Mộ" của HCM, vậy bài này sẽ có 2 luận điểm: chất cổ điển - tính hiện đại.
    Trong mỗi luận điểm mình bắt đầu đi phân tích để chứng minh cho người ta thấy tính cổ điển và hiện đại được thể hiện ở những mặt nào của bài thơ, nó biểu hiện ra như thế nào. Hoặc có cách khác là cậu phân tích lền lượt từng câu từng khổ rồi chỉ ra ở chỗ nào có tính hiện đại, và cổ điển...
    Hoặc phân tích nhân vật quản ngục trong "CNTT" để thấy đó là thanh âm trong trẻo chen lẫn vào giữa bản nhạc hỗn loạn xô bồ, thì cậu phải nắm rõ được các đặc điểm của nhân vật để tìm ra những điểm nào thể hiện đó là 1 "thanh âm trong trẻo" giữa chốn lao tù...
    Dù gì, cái quan trọng nhất vẫn là phải nắm thật vững bài học, tác phẩm, và khi viết phải thật tỉnh táo biết rõ mình viết là để phục vụ cho cái gì, nhắm vào đâu? Đó là thuộc về kĩ năng cần được rèn luyện.
     
  4. kieuthuy94

    kieuthuy94 Guest


    cho minh hoi cu the nhung dieu can neu trong 1 bai nghi luan van hoc duoc khong

    Chú ý: viết có dấu nhé chị. ^^
     
    Sửa lần cuối bởi BQT: 17 Tháng ba 2011
  5. nhat.light

    nhat.light Guest


    /:) Nói chung đầu tiên khi muốn đc Văn hay thì phải có 1 chút kiến thức cơ bản để viết bài...chứ nói lý thuyết thì ai chẳng nói đc. theo mình nghĩ là như vậy.
    :)| híc .. chuyên khối KHXH mình cũng đang đau đầu về môn Văn đêy...Mình bít cách làm .. nhưng kiến thức nhìn chung còn ít nên bài văn thường ''sáo'' lắm..:p hầu hít toàn chém....:mad:
     
  6. maihuyenmin

    maihuyenmin Guest


    thế còn nghị luận xã hội thì sao********************************************************????
     
  7. sjnjchjkdo

    sjnjchjkdo Guest


    kjhùệu8585686586785675475467577557755555555555555555555555555555555555555555555555555